Aktualitet

Studimi i OKB/ Si do plaket popullsia e Shqipësisë

Në vitin 2050, numri i konsumatorëve që janë mbi 65 vjeç do te jetë sa gjysma (49%) e numrit të punonjësve të të gjitha moshave, në Shqipëri. Treguesi, i cili njihet si norma e varësisë ekonomike të të moshuarve është publikuar nga Organizata e Kombeve të Bashkuara në një studim për plakjen e popullsisë globale. Ky tregues, në vitin 2019 në vend ishte vetëm 28%.

Rritja e varësisë ekonomike të të moshuarve është e lidhur me plakjen e popullsisë dhe uljen e normës së fertilitetit (lindshmërisë). OKB thotë se në vitin 2019 në vend kishte 409 mijë persona të moshës mbi 65 vjeç, ose 14% e totalit të popullsisë. Ndërsa në 2050-n, numri i të moshuarve mbi 65 vjeç do të jetë 617 mijë, ose 25% e totalit.

Ndërsa norma e varësisë së të moshuarve, e cila mat numrin e personave mbi 65 vjeç për 100 persona që janë në moshë pune (20-64 vjeç), do të jetë 43.8.

Aktualisht në Shqipëri ka 23.2 të moshuar 65 vjeç e sipër, për çdo 100 persona në moshë pune (20-64 vjeç). Pra deri në 2050-n, ky tregues pothuajse do të dyfishohet, duke shtuar presionet për shërbime tek të moshuarit, por duke ndikuar negativisht dhe në skemën e pensioneve, pasi do të ketë më pak kontribuues për më shumë pensionistë. Një tjetër efekt lidhet me produktivitetin e punës, pasi do të jetë gjithnjë e më e vështirë për të gjetur në rinj në tregun e punës.

OKB parashikon që gjithnjë e më shumë femra të moshuara do të mbeten vetëm. Në 2019-n kishte 92.3 meshkuj për 100 femra të moshës mbi 65%. Në 2050-n, ky tregues pritet të zbresë në 88.3.

OKB thotë se studimet e fundit tregojnë se plakja e popullsisë do të rrisë presionin financiar për sistemet e mbështetjes së moshës së vjetër. Në vendet ku transfertat publike janë të larta, përfshirë shumë shtete në Evropë dhe Amerikën Latine, plakja e popullsisë do të rrisë presionin fiskal në sistemet e transftave publike, veçanërisht nëse modelet aktuale të taksimit dhe përfitimeve mbeten të pandryshuara.

Në Shqipëri, psh, në vitin 2019, rreth 35 % të shpenzimeve totale të buxhetit shkojnë për mbulimin e skemës deificitare të pensioneve, sipas shifrave zyrtare nga Ministria e Financave (shënim i Monitor).

Raporti thotë se plakja e popullsisë është një fenomen global. Pothuajse çdo vend në botë po përjeton rritje si në madhësinë ashtu edhe në përqindjen e personave të moshuar në popullatë. Në vitin 2019, kishte 703 milion persona të moshës 65 vjeç e mbi popullsinë globale. Ky numër parashikohet të dyfishohet në 1.5 miliardë në vitin 2050.

Në nivel global, pjesa e popullsisë së moshës 65 vjeç ose më shumë u rrit nga 6 për qind në 1990 në 9 për qind në 2019. Ky proporcion parashikohet të rritet më tej në 16 për qind në 2050, kur pritet që një në gjashtë njerëz në të gjithë botën të jetë i moshës 65 vjeç ose më shumë.

Në përgjithësi, numri i personave të moshës 80 vjeç ose më i vjetër gati është trefishuar midis viteve 1990 dhe 2019, duke u rritur nga 54 milion në 143 milion; parashikohet të trefishohet përsëri midis 2019 dhe 2050 për të arritur në 426 milion.

Midis 1990 dhe 2019, numri i personave të moshës 80 vjeç e më shumë u dyfishua në të gjitha rajonet, përveç Evropës dhe Amerikës Veriore dhe u trefishua në katër nga tetë rajone. Midis 2019 dhe 2050, numri i personave të moshës 80 vjeç ose më shumë parashikohet të shënojë rritjen më të madhe të përqindjes në Azinë Lindore dhe Jug-Lindore dhe në Afrikën Veriore dhe Azinë Perëndimore.

Ritmi i plakjes së popullsisë ka qenë më i shpejtë në Azinë Lindore dhe Jug-Lindore dhe në Amerikën Latine dhe Karaibe. Përqindja e popullsisë së moshës 65 vjeç ose më shumë është pothuajse dyfishuar në Azinë Lindore dhe Jug-Lindore, duke u rritur nga 6 për qind në 1990 në 11 për qind në 2019, dhe në Amerikën Latine dhe Karaibe, duke u rritur nga 5 për qind në 1990 në 9 për qind në 2019. Midis 2019 dhe 2050, pjesa e personave të moshuar është parashikuar të paktën të dyfishohet në katër rajone: Afrikën Veriore dhe Azinë Perëndimore, Azinë Qendrore dhe Jugore, Amerikën Latine dhe Karaibet, Azia Jug-Lindore. /Monitor

Studimi i OKB/ Si do plaket popullsia e Shqipësisë Read More »

Edi Rama jep lajmin e madh: A do futemi sërish në karantinë

Kryeministri Edi Rama premtoi një rritje të konsiderueshme pagash për të gjithë mjekët dhe infermierët, që prej muajsh po përballeN me koronavirusin, në vijën e parë të be tejës.

Gjatë një takimi me mjekët e Spitalit Infektiv, ku trajtohen të inf ektuar me Covid-19, kryeministri deklaroi se nuk flitet për një rritje page me 5 apo 7%, por duke filluar nga viti i ri 2021, do të ketë një rritje të konsiderueshme pagash.

“Po përgatitemi për një rritje masive të shtrirjes së pagave. Duam që të realizojmë një rritje page që të jetë shumë e konsiderueshme. Ne po bëjmë kalkulimet për të finalizuar shumën, por ne duam që në aspekt të pagës përtej bonusit që ju si në vijën e parë të 1 000 Eurove, po flasim për gjithë mjekët dhe infermierët në gjithë Shqipërinë. Të jemi në një nivel në mesataren e lartë të rajonit. Nuk po flasim për një rritje që parashikohet sot shumë larg në kohë, por për një rritje që ta fusim në buxhetin e ri dhe ta bëjmë fakt qysh në fillim të vitit të ardhshëm”, tha Rama.

Sa i përket pandemisë, kryeministri deklaroi se nuk mund të zgjidhet më mb yllja për shkak të pa sojave që sjell në ekonomi.

“Nuk zgjedhim dot mbylljen në mënyrë të vazhdueshme sepse sjell d ëme në aspekte të tjera. Kemi tani këtë sfidë të madhe të hapjes së shkollave. Fëmijët janë më pak të riskuar, por jo të imunizuar. Plus që fëmijët janë transmetues. Ne kemi çunin që do shkojë në klasë të parë. Një fëmijë me maskë, mos u përqafo, rri larg vendoset në një situatë që është komplet e panjohur në pikëpamjen e pasojave dhe zakoneve që krijon”, tha Rama.

Po ashtu, Rama deklaroi se Shqipëria nuk do të futet më në karantinë pavarësisht shifrave të të infektuarve.

“Kemi një sfidë të madhe publike, kjo nuk është një betejë që zhvillohet vetëm në spital, por cdo ditë, ku cdo kush duhet të bëjë rolin e tij, ndërkohë që virusi, ju e keni thënë, nuk ka ardhur për të ikur për 4 muaj, por është këtu për një periudhë që nuk dihet sa do të zgjasë, duhet të mësohemi me këtë dinamikë të re. Nuk mund të zgjedhim mbylljen dhe izolimin si opsion të vazhdueshëm, pasi sjell dëme dhe shkatërrime të një natyre tjetër, që kanë kosto në aspektin ekonomik, por edhe psikologjik” tha Rama./Opinion.al

Edi Rama jep lajmin e madh: A do futemi sërish në karantinë Read More »

I riu nga Tepelena nuk iu beson syve nga ajo që zbulon

Puna bujqësore e një të riu në tokën e tij në fshatin Turan të Tepelenës, ka nxjerrë në dritë krejt rastësisht disa gjetje arkeologjike të cilat mund të ndryshojnë rrjedhën historike të asaj zone rreth ekzistencës së jetës në periudha shumë të hershme.

Pasi ka hasur diçka të çuditshme gjatë punës, i riu ka vazhduar të gërmojë më tej ku ka zbuluar brendinën e një varri të lashtë që ze sipërfaqe rreth 2 metra katrorë.

Janë publikuar disa fotografi të këtyre gjetjeve ku bëhet fjalë për disa mbetje skeletore-njerëzore, monedha, disa enë prej metali si dhe mbetje qaramike.

Ky zbulim duket se është vetëm maja e ajsbergut, i cili sinjalizon se zbulime të tjera mund të pasojnë në të gjithë perimetrin e kësaj zone 3.5 km nga qyteti i Tepelenës, midis fshatrave Veliqot dhe Turan.

Ndërkohë, pritet që nga momenti në moment, specialistët e Qendrës Arkeologjike të zbarkojnë aty për të dokumentuar dhe analizuar imtësisht rëndësinë e këtyre gjetjeve.Iriu nga Tepelena nuk iu beson syve nga ajo që zbulon

I riu nga Tepelena nuk iu beson syve nga ajo që zbulon Read More »

Moti vjen me ‘surpriza’, por kjo situatë nuk do të zgjasë shumë

E marta sjell reshjet e shiut dhe uljen e temperaturave. Por kjo situatë nuk do të zgjasë shumë, pasi të mërkurën moti i kthjellët dhe dielli do rikthehet sërish. Për sa i përket shtatorit, meteorologjia, Adiola Bani thotë për Report Tv se vlerat termike 10 ditshin e parë të këtij muaji, do të jenë 7-8 gradë më të larta se normalja

“Dita e sotme do vijoje të jetë me temperatura të larta si fundjava që lamë pas. Temperaturat do ngjiten ën 38-39 gradë celsius. Zonat malore gjatë pasdites do të ketë rrebeshe lokale. Dita e martë do kemi ardhjen e një sistemi vranësirash.

Do na sjellin reshje të konsiderueshme. Situata do vijoje deri pasdite. Do ketë dhe rënie të temperaturave. Duke filluar nga dita e mërkurë e në vijmë do kemi përmirësim. Ky gusht do të mbyllet me 36 deri ën 37 gradë celsius. Gushti i sivjetshëm krahasuar me vjet ka qenë më i freskët. Vjet kemi pasur disa qarkullime të masave ajrore nga veriu i Afrikës.

Temperaturat vjet kanë shënuar 42 deri 43 gradë celsius. Ndërsa sivjet nuk kemi pasur temperatura më të larta se 39 gradë celsius. Për sa i përket reshjeve gjatë gushtit të 2019 nuk kemi pasur reshje fare.

Këtë vit ka pas prezencë të shpeshtë të reshjeve. Për 10 ditshin e parë të shtatorit kemi kryesisht mot të kthjellët. Presim vetëm në zonat malore që të kemi reshje të pakta të izoluara. Presim temperatura me temperatura 35 deri në 36 gradë celsius. Temperaturat normale janë 28-29 gradë. Domethënë 7-8 gradë më shumë se sa normalja”, tha meteorologjia, Adiola Bami.

Moti vjen me ‘surpriza’, por kjo situatë nuk do të zgjasë shumë Read More »

Shenjat e horoskopit që s’duan fare pushime, gjithmonë prioritet kanë punën

Janë disa njerëz që prioritet gjithmonë kanë punën dhe nuk mendojnë fare për pushim.

Dashi

Dashi është një nga shenjat më të forta dhe këmbëngulëse të horoskopit. Nuk ka rëndësi sa herë u duhet të rrë zohen apo lodhen derisa të realizojnë qëllimin e tyre final, një Dash nuk dorëzohet kurrë përpara vështirësive. Besimi në vetvete, vullneti dhe shpirti luf tarak janë tre epiteteve që përshkruajnë më së miri këtë shenjë dhe rrugëtimin e Dashit në çdo lloj nisme. Është një shenjë shumë inteligjente që e di mirë se çfarë do nga vetja dhe si të arrijë atë që do.

Luani

Luani është një tjetër shenjë që karakterizohet nga shpirti luf tarak, ndonëse në disa raste të jep përshtypjen e një shenje të pavendosur që nuk mund të përballojë pre sionin e sfi dave. Kur i vendos vetes një qëllim, nuk di të tërhiqet pas derisa ta realizojë. Personat e lindur nën shenjën e Luanit bëjnë pjesë në radhët e atyre personave që arrijnë gjithmonë të tejkalojnë pritshmëritë e tyre dhe të tjerave

Shenjat e horoskopit që s’duan fare pushime, gjithmonë prioritet kanë punën Read More »

Presidenti i Republikës, Ilir Meta dekreton sot një për një të gjithë rektorët e rinj

Presidenti i Republikës, Ilir Meta, pavarësisht kontestime të forta të opozitës për të mos pranuar zgjedhjet që u zhvilluan më 30 korrik, për shkak të periudhës së pandemisë, i njohu zyrtarisht ato duke dekretuar sot një për një të gjithë rektorët e rinj, të cilët dolën nga zgjedhjet e fundit.

“Sot pata kënaqësinë t’i dorëzoja dekretet e emërimit Rektorëve të rinj të Universiteteve Publike të vendit tonë”, tha Meta, pas dekretimit të tyre.

“Mbetet detyrë parësore e tyre për t’i transformuar Universitetet tona në qendra më aktive shkencore për të konkuruar në tregun e punës brenda dhe jashtë vendit, në institucionet publike dhe sipërmarrjet private”, shtoi Presidenti.

“Kërkohet angazhimi dhe vendosmëri për forcimin e autoritetit të Institucioneve të Arsimit të Lartë dhe veçanërisht autonominë e Universitetit”, u shpreh kreu i shtetit.

Shumë prej rektorëve u rizgjodhën në detyrë, si rektori i Mjekësisë, Arben Gjata, apo ai i Akademisë së Arteve, aktori Kastriot Caushi, ndërsa në krye univeërsitetit më të madh publik të vendit, UT, u zgjodh ish-dekani i Fakultetit Juridik, Artan Hoxha.

/NOA.al

Presidenti i Republikës, Ilir Meta dekreton sot një për një të gjithë rektorët e rinj Read More »

Letra e një gruaje drejtuar 17-vjeçareve: Bëni hapat aq sa keni fuqinë mos merrni rrugë duke shpresuar se ju mban dora e një burri, xhepi tij, puna e tij

“Letra” e një gruaje publikuar në rrjet sot, ka marrë me mijëra like e komente në rrjet dhe është shpërndarë disa herë.

Është letra e një anonimateje, gruaje e cila i bën thirrje 17-vjeçareve të kenë kujdes, nisur nga historia e 17-vjeçares e nga Velipoja e cila humbi jetën pak ditë më parë, po në Velipojë:

“Duke marre shkas nga historia e 17- vjecares dua ti lutem 17 vjecareve te tjera,cdo femre mos i besoni askujt, mos kaperceni brigjet me shpresen se do iu mbajne ne not, ne duar te tjeret,kushdo qofte ai dhe gjak i yti te le ne fund te cdo thellesive te kesaj jete.

Askush nuk ju shpeton pa gje ne kembim, askush nuk iu nxjerr siper ujit ne siperfaqe pa ta pire me pare lengun tend e nese ti e refuzon te pret nenshtrimi, ose ne rastin e keq vdekja.

Beni hapat aq sa keni fuqine mos merrni rruge duke shpresuar se ju mban dora e nje burri, xhepi tij, puna e tij.

Une vij nga nje familje me shume plage sociale nana e semure prej vitesh, babai i alkolizuar qe e sheh goten me me vlere se familjen qe ka krijuar por prap dhe pa asnje mbeshtetje skam pranuar ndihmen e askujt por me kembengulje ja kam dale te bej dhe pune te renda me balte por te ja siguroj vetes jetesen e familjes sidomos nenes ate qe i mungon..

Mos kini turp te punoni ne ndertim,bujqesi,blegtori, pastruse se ato duar me gjak dhembin me pak se sa zemra e bere plage duke ta shtrydh e vrare dikush tjeter.

Behuni te zonjat e vetes. Mos hiqni dore kurre.

Kapuni pas endrrave tuaja jo pas burrave se sjemi krijuar vetem per te pritur burrat ne shtepi por per te krijuar veteveten, familjen, per te ia plotesuar vetes mungesat tona.

E shkruar nga nje moter, nje femer.”/meganews

Letra e një gruaje drejtuar 17-vjeçareve: Bëni hapat aq sa keni fuqinë mos merrni rrugë duke shpresuar se ju mban dora e një burri, xhepi tij, puna e tij Read More »

Surprizon moti! Ja si ndryshojn temperaturat

Pas vapës së madhe të ditës së djeshme, moti sot do të ketë ulje të temperaturave.

Shërbimi Meteorologjik Ushtarak ka bërë parashikimin e kushteve të motit për ditën e parë të javës.
E hëna do të nisë me diell dhe në mesditë do të shfaqen vranësirat përgjatë maleve.

Reshjet e shiut të izoluara, do të shfaqen në këto zona.
Situatë të paqëndrueshme parashikohet të ketë pjesa më e madhe e vendit, por kjo do të jetë e përkohshme.

Në ditët në vijim, do të mbizotërojë dielli dhe vranësirat përgjatë maleve.

Surprizon moti! Ja si ndryshojn temperaturat Read More »