Shqipëria fatmirësisht ka natyrë shumë të bukur, e cila të lejon si në pak vende, të shijosh malin e detin në të njëjtën kohë.
Të njëjtën gjë mund të themi edhe për traditat e me një traditë tepër të veçantë na njeh Auron Tare. Bëhet fjalë për paradën e cjapit më të bukur të krahinës së Kurveleshit.
Është një parakalim që bëhet çdo vit, për të treguar se cili nga banorët e zonës e ka kafshën më të bukur, me brirë më të mëdha, mjekër e në gjendje fizike tërheqëse.
Duket disi e çuditshme, por është argëtuese dhe shlodhëse.
Për të promovuar këtë kulturë dhe këtë lloj turizmi, Tare shkruan e informon:
Cjapi më i bukur i krahinës së Kurveleshit. Një përpjekje për të ruajtur dhe promovuar traditat baritore të kësaj krahine në një festë shumë të veçantë. Ruajta e kultit të Panit mbrojtësit të barinjve dhe tufave të bagëtive tashmë do të kthehet në një festë të përvitshme për këtë krahinë, duke promovuar turizmin kulturor. Shumë shpejt Nivica dhe Kravina e Kurveleshit do të kthehet në një atraksion turistik me vlera të mëdha për banorët, por edhe për Jugun e Shqipërisë”.
Fotot e mëposhtme janë marrë nga profili në Facebook i Auron Tare.
Shpëtim Idrizi ka akuzuar sot Edi Ramën se ka hequr atë, Mesila Dodën dhe Aqif Rakipin nga Parlamenti për të qeverisur pa çamë nëpër këmbë.
Në Këshillin Kombëtar Idrizi mbajti një fjalë të gjatë ku akuzoi në radhë të parë Ramën se ka vjedhur zgjedhjet për të larguar çamët nga Kuvendi në mënyrë që t’I bëjë qejfin grekëve, por nga ana tjetër akuzoi edhe Ilir Metën edhe pse më butë, edhe opozitën për heshtje për çështjën çame.
“Një nga poetët më të mëdhenj shqiptarë, Migjeni tek “Të birtë e shekullit të ri” shkruan: “…të jem’ nji thumb i ngulun nder trutë e njerëzis”.
“Ja, kur ritakohemi sërish në Këshillin Kombëtar të PDIU-së dhe më kujtohet pikërisht ky varg, sa për t’u thënë keqdashësve, mjeshtrave të intrigës, frymëzuesve që tentuan të na zhduknin politikisht dhe jo vetëm, se ja ku na kanë si një thumb i ngulun në trurin e tyre të sëmurë.
Kështu do të na kenë sa herë që ata mendojnë se fitojnë, sa herë që mendojnë se nëpërmjet kulisës do ia dalin të zhdukin këtë aspiratë kombëtare që quhet Çamëri
Këtu do të na kenë si thumb i ngulun në trurin e tyre pervers, sa herë që do të mendojnë se do të zhdukin vullnetin politik të një partie kombëtare si PDIU.
Sido që të numërojnë votat, sido që të bëjnë llogaritë e mandateve tona, nuk shbëjnë dot një fakt të thjeshtë që gati 80 mijë shqiptarë votuan PDIU-në nga veriu në jug, pa kurrfarë dallimi krahinor, toskë e gegë, kristjanë dhe myslimanë.
Këtu do të na kenë si thumb të ngulun në trurin e tyre marrok sa herë mendojnë që do të shpërbëjnë një organizim politik si PDIU apo Shoqatën “Çamëria”.
Le të çojnë emisarë, apo të shpërndajnë viruse si krimba toke, por nuk e prishin dot gjithë këtë lëvizje, sepse kjo nuk është partia e dikujt, por është Partia e një kauze që kërkon drejtësi. Ata me marrëveshje, Kod a presion mund të vjedhin mandatin e Shpëtim Idrizit, Takut, Mesilës a Nustretit, por ti nuk vjedh dot historinë tonë, misionin, arsyen përse Partia Drejtësi, Integrim dhe Unitet është në politikë.Nuk e vjedh dot Çamërinë, sado që të flasësh për të! Nuk e vjedh dot shqiptarinë, sado të përbetohesh për të!”, deklaroi Idrizi.
Kreu i PDIU-së ka akuzuar egërsisht qeverinë se e ka shitur detin, çështjen çame dhe çdo gjë siç do Athina, madje e akuzoi edhe ministrin e Jashtëm si agjent të saj, kur e quajti “Dhimitër Bushati”. “Ka qenë një strategji e qartë që mos të kishte përfaqësim të Çamërisë në këtë Kuvend, madje kërkesë e prerë e “vëllezërve” grekë të miqve të rinj të valleve, sepse vetëm kështu mund të kalonin:
– Ligjin per toponimet, ku pleqtë tanë 75-85 vjeç të ishin të detyruar të ndryshonin vendlindjet e tyre në pasaportat shqiptare, sepse grekët kërkonin të zhduknin identitetin çam, madje duke kërkuar të zhduknin dhe emrin e Çamërisë.
– Ligji për minoritetet, ku Shqipëria na doli vend multientnik me nëntë pakica kombëtare , e zonat minoritare të vendosura që në kohën e mbretit Zog në Finiq e Dropull të ishin koncept hoxhist. Varrezat e ushtarëve grekë që e kanë bërë Këlcyrën qilizëm dhe po mbledhin kockat e të parëve tanë duke na i quajtur Jani e Mihal.
– Marrëveshjen e detit që na e kanë sjellë kufirin deri tek bregu i dytë. A e dëgjuat gëzimin e Panos Kammenos që shpalli se po zgjerojmë ujërat territoriale? A e patë se si fryhen gjelat e Greqisë tani, që po përpiqen të marrin gjithë atë pasuri si mbi, ashtu dhe nën ujë. A po ndjehet kush? Nuk pipëtin asnjë, as Kryeministri, as Presidenti, as ministri i Jashtëm Dhimitër Bushati, askush. Madje, as këta të opozitës nuk hapin gojën. Askush. Po mirë, po ju pyes unë juve çfarë fituan këta nga gjithë kjo tollovi që kanë krijuar? E hoqën gjë Ligjin e Luftës? Jo! Jo! Dhe jo!
Vetë Cipras dhe Kocias kanë deklaruar se formalisht jemi në luftë me Shqipërinë. Ne i lëmë të ngrenë varreza të ushtarëve grekë, ndërsa këta thonë që jemi në luftë me Shqipërinë. Atëherë mos nuk duhen mbyllur këto varreza, sepse meqë lufta vazhdon ka për të patur të tjerë të kufoma, të tjerë të vrarë. Po për kërkesën e Shoqatës “Çamëria” për ngritjen e Varrezave në Çamëri dhe të një përmendoreje për partizanët çam të Ellasit? Asgjë, se mirë për grekun të vdekurit tanë s’janë njësoj, por dhe për palën tonë nuk vlekan njësoj.
Po për kërkesën tonë të përsëritur që shqiptarët e Çamërisë dhe arvanitasit që jetojnë në trojet e tyre në Greqi të marin statusit e Minoritetit Etnik Shqiptar? Këtë status e kanë patur qysh në vitin 1927. Po për hapjen e shkollave shqipe? Mos më thoni se nuk e dini apo s’i mbani mend, se i takoni çdo verë, kur shkoni me pushime në Volë, Pargë, Artë, e më deklaronit sa vend i bukur është e të gjithë flisnin shqip.
Kurse për Çështjen Çame tashmë lehtësisht e me bezdi sa herë ju pyesin deklaroni që e përdorëm për të ngritur temperaturën me Greqinë. Ç’deklaratë mendjelehtë nga dikush që mendon se ka fatet e Çamërisë në dorë dhe të vendit?!
Pastaj e harruan fare, ose më saktë ju deshën pesë vjet kësaj qeverie që të thoshte që Çështja Çame është çështje e të drejtave të njeriut, por grekët nuk e e pranojnë?! Kaq!!”, tha më tej Idrizi.Por kryetari i PDIU-së ka lënë pezull se më kë do të bëjë aleancë në zgjedhjet lokale të vitit të ardhshëm, vetëm tha se do të riorganizohet kjo forcë, që sipas tij do të jetë factor kyç në një numër të madh bashkish. Pamfleti
Nëse kujton “historinë” e vjedhjeve që i janë bërë floririt dhe Bankës së Shtetit Shqiptar qysh nga viti 1939 e deri në vitin 2014, konstaton disa koincidenca e afrimitete personazhesh me njera-tjetrin në muaj, data, sjellje, bashkime, funksione, moshë. Ja disa fakte, nga “historia” rastësitë, përputhjet, ngjashmëritë dhe lidhjet e tyre…
Në datën 7 prill 1939, në katrahurën e pushtimit prej Italisë fashiste, mbreti i vetëshpallur Ahmet Zogolli, i shoqëruar nga “trimat” e tij besnik, vodhi 178 kilogramë flori (napolona) të Thesarit të Shtetit dhe u arratis me ta e me familjen jashtë Shqipërisë.
Në datën 14 prill 1997, në katrahurën e rebelimit të armatosur që shpërtheu prej rënies së piramidave financire, Ilir Meta i shoqëruar nga “trimat” e tij besnik, shpërtheu Tunelin e Krrabës dhe vodhi 280 kilogramë flori safi (lingota), të Thesarit të Shtetit dhe u kthye i qetë në vilën e vjehrrës!
Në datën 12 prill 1997, u rikthye në Shqipëri Leka Zogu, i biri I hajdutit të florrit më 7 prill 1939.
Në datën 13 prill 1997, një ditë para se Ilir Meta të vidhte floririn në Krrabë, u takua me djalin e hadutit, që vodhi floririn në 7 prill 1939
Në qershor 2003, gruaja e hajdutit që vodhi floririn në datën 14 prill 1997, priti me lule në Rinas gruan, djalin dhe nipin e hajdutit Ahmet Zogu, që vodhi floririn më 7 prill 1939
Në datën 9 prill 1974 është lindur Monika Kryemadhi, bashkëshortja e Ilir Metës, që më 14 prill 1997 vodhi floririn e Shtetit Shqiptar.
datë 12 prill 1997. Mbreti Ahmet Zogolli, për vjedhjen e 178 kilogramë flori (napolona), akuzoi drejtuesit e Bankës së Shtetit Shqiptar dhe i kërkoi qeverisë fashiste, që t’i dënonte.
Politikani Ilir Meta, për vjedhjen e 230 kilogramë flori safi (lingota), akuzoi 3 fshatarë të zonës dhe urdhëroi policinë, t’i arrestonte me gjithë gomerët, që u kapën në flagrancë duke ngrënë gjëmbaç në hyrje të tunelit bosh!
Në datën 7 priill 1939, kur Ahmet Zogolli vodhi floririn, djali i tij “Princ Leka-I” ishte 2 ditësh.
Në datën 24 korrik 2014, kur në Thesarin e Bankës Shqiptare u vodhën 7.3 milionë dollarë, Zaho Rama, djali i ryeministrit shqiptar ishte 2 ditësh.
Në datën 24 korrik 2017, në 3 vjetorin e vjedhjes së Bankës Shqiptare, Ilir Meta u betua si President Republike.
Në datën 28 Nëntor 2016 në pritjen zyrtare për Festën e Pavarësisë, të organizuar nga Presidenti Bujar Nishani, ishin të ftuar prej kreut të shtetit e dhe 3 personazhet që kanë lidhje e koincidenca me vjedhjen e floririt dhe Bankës së Shtetit: Nipi i Ahmet Zogollit, Ilir Meta dhe Ardian Fullani!/Pamfleti
Do rrafshoj malin për 25 vjet, do nxjerr 21 milionë m3
Një informacion nga Agjencia Kombëtare e Burimeve Natyrore (AKBN), na ka bërë të ditur, se në dosjet e lejeve minerare të dhëna prej kësaj agjencie, gjendet e “maskuar” edhe licenca e një guroreje tjetër gjigande, me adresë malet e Skraparit, ku prodhohen pllaka e blloqe mermeri.
Sipas të dhënave të përcaktuara nga eksperti Adhurim Çaushi, drejtues zyrtar i studimit për shfrytëzimin e zonës së mermerit dhe ortak biznesi me Këshilltarin e gjithë drejtorëve të AKBN, “eskpertin” privat Edmond Goskoli, konfirmohet me shkresë zyrtare, se sipërfaqja e kësaj guroreje që po rrafshon male të tjerë në Skrapar është 2.1 kilometër katrore.
Sipas studimit dhe lejes së shfrytëzimit, aktiviteti po zhvillohet me logon e firmës shqiptare “Mining Ventures Albania” Shp.k (përgjëgjësi të kufizuar), me adresë në fshatin Melovë të Skraparit.
Kjo firmë është krijuar vetëm pak ditë, para se të bënte kërkesën e pajisjes me leje për gruroren dhe deklaron, se nuk diponon kapacitetet për të zhvilluar këtë biznes, por sqaron në dosje, se “ka mbështetje financiare, teknike e materiale”, nga 2 aksionerët e saj ”Mahadev Marmo Private” dhe “Mining Resources Worldwide (FZE)”, me origjinë nga India, të cilat komandojnë me letra, biznesin e mermerit në Skrapar.
Sipas burimit nga AKBN, thuhet se edhe ky biznes mermeri, me sipërfaqe 2.1 kilometër katrore në malet e Melovës së Skraparit, i kodifikuar “Zona Minerare 136/8”, zotërohet nga Presidenti Ilir Meta, paçka se”maskat” e licensimit janë nga India, të përdorura edhe në këtë rast, për të fshehur pronarët e vërtetë, që po bluajnë” miliarda lekë nga pasuritë kombëtare!
Kjo zonë prodhimi mermeri ka leje shfrytëzimi për 25 vjet, dmth., sa të rrafshohet krejt mali, ose deri kur Ilir Meta të bëhet 75 vjeç!
Sipas shkresës zyrtare, miratimi si zonë e planifikuar për shfrytëzim, studimi teknik, gjeologjik e mjedisor i kësaj gruroreje, janë bërë brenda 1 muaji, miratuar me Urdhrin Nr 107, datë 10. 03. 2014 të ministrit të Ekonomi-Tregëti-Energjetikës.
Me shumë “emergjencë” e ka pajisur me leje aktiviteti gruroren edhe AKBN-ja, që në atë kohë drejtohej nga Dael Dervishi, djali i dajës së Ilir Metës, duke autorizuar indianët, të ngjiten në lartësinë 1800-2045 metër mbi nivelin e detit në Skrapar, për të rrafshuar 2,1 Km2 sipërfaqe mal, ku do të marrin 21 milionë metër kub (m3) pllaka e blloqe mermeri!/Pamfleti
Një nga miqtë e deklaruar të Edi Ramës është Agron Papuli, një biznesmen që ka fituar pjesën e “luanit” të tenderëve për automjete të qeverisë “Rama”. Pronari i kompanisë “CLASSIC”, që është koncesionari i automjeteve të markës gjermane “Volkswagen”, ka qënë furnizuesi kryesor me automjete për administratën shtetërore, ambulancat dhe e deri tek Jaguarët për ministrat. Por kjo e fundit u anullua për shkak të denoncimit në media.
Tpz.al zbulon një seri tenederësh për automjete, ku Papuli dhe kompania e tij “CLASSIC” ka fituar gjysmën e fondit prej më shumë se 1 milionë euro që kishte vënë në dispozicion Garda e Republikës për të blerë automjete.
Një nga lotet më të përfolur, ishte ai i blerjes së një automjeti me vlerë 357 milionë lekë pa TVSH (rreth 440 milionë lekë me TVSH) nga Garda e Republikës, i bërë publik edhe më parë nga Tpz.al. Tenderi është fituar pikërisht nga Agron Papulin, ndërsa automjeti do të përdoret për mikun e tij kryeministër, Edi Rama.
Mësohet se automjeti është i blinduar dhe, nisur edhe nga çmimi, kreu i mazhorancës ka filluar të mendojë edhe për sigurinë e tij. Edhe më parë, këtë sëmundje e kanë pasur dy paraardhësit e tij, Fatos Nano dhe Sali Berisha.
Të dy, shpenzuan qindra mijëra euro për sigurinë e tyre duke blerë makina të blinduara, gjatë mandatit të dytë qeverisës.
Nëse Nano lëvizte me automjete luksoze dhe ishte i fiksuar pas targës 007, Berisha do të shpenzonte për sigurinë, duke blerë një Mercedes Benz me vlerë 700 mijë euro. Duket se ky “ves” është pasuar edhe nga kryeministri Edi Rama, i cili tashmë pritet të lëvizë, apo të shoqërohet nga pas, nga një super automjet në “pronësi” të Gardës së Republikës.
Ende nuk janë dhënë detaje të kësaj makine, pasi mund të cilësohet si e sigurisë së lartë. Megjithatë, ajo çka është fakt se shuma, prej më shumë se 300 mijë eurosh, nuk është një gabim në tender, por me këtë shumë është blerë një supermakinë.
Çmimi i ngjason automjeteve të sheikëve, ndërsa tashmë edhe Rama mund të lëvizë me “bishën” e tij, njësoj si udhëheqësit e Europës.
Ndërkohë, duke u fokusuar edhe tek tenderat e tjerë, Tpz.al ka mësuar se, 4 lote të tij janë fituar nga kompania ‘CLASSIC”, me pronar Agron Papulin. Sipas këtyre dokumenteve, Papuli ka fituar loin 7, për blerjen e një foristrade Pick-Up për Shërbimin Gjeologjik Shqiptar me fond 93 milionë lekë të vjetra.
Gjithashtu, edhe lotin 12, për blerjen e një autmjeti foristrade 4×4 për Inspektoriatin Shtetëror të Punës dhe Shërbimeve Shoqërore me fond 36 milionë lekë të vjetra.
Para pak javësh, Tpz.al publikoi dokumenet e këtij tendri, ku Minisria e Brendshme akordoi më shumë se 1 milionë euro për të blerë automjete për disa institucione.
Opsionet e “bishës” së Ramës
Për automjetin me çmim të frikshëm, janë vënë disa kritere. Fillimisht “bisha” duhet të jetë me kilometrazh 0, jo më pak se 4 cilindra, me naftë, të ketë kambio automatike, me shpejtësi maksimale 170 në orë, të ketë një gjatësi 4800 mm (4.8 metra), me lartësi nga toka në shasi minimumi 210 mm. Të ketë 5 dyer, ndërsa të ketë sensor ose kamer parkime.
Ngjyra preferohet e zezë metalizato dhe të ketë pajisjet e nevojshme, me fenerë LED, drita mjegulle përpara, xhamat e pasëm të errësuar etj. Specifikimet përgjithësisht janë normale, por nuk dihet nëse çmimi prej 357 milionë lekë pa TVSH justifikon luksin dhe sigurinë e kësaj makine.
Adriatik Llalla ish kryeprokuror i Republikës, njëherësh dhe ish drejtor i Inspektoratit të Deklarimit dhe Verifikimit të Pasurive të zyrtarëve të lartë u dorëhoq për të mos iu nënshtruar Vettingut.
Dorëheqja u dha pasi Llalla nuk justifikonte pasurine marramendëse që kishte vënë, ndërkohë që tashmë është nën hetim penal për pastrim parash, abuzim me pushtetin, para të nxjerra në rrugë tokësore nga kufiri shqiptar jashtë vendit.
Janë mbi 30 prokurorë dhe gjyqtarë që ose kanë dhënë dorëheqjen nga Vettingu sepse nuk e kalonin dot atë për shkak të pasurisë së pajustifikuar, ose kanë mbetur në “rrjetën” e Vettingut për pasuritë e tyre marramendëse.
Vetëm nga sistemi i drejtësisë janë mbi 30 prokurorë dhe gjyqtarë që nuk kanë justifikuar pasurinë dhe për pasojë nuk i kanë “mbijetuar” dot Vettingut.
Po të shohësh deklaratat e tyre të pasurisë së dërguar në ILDKPI ata e kanë “justifikuar” pasurinë e tyre zyrtarisht dhe janë në rregull me “letrat”.
Madje kanë marrë “ok” e një institucioni që ka për detyrë verifikimin e pasurisë së këtyre pjestarëve të sistemit të drejtësisë, kanë marrë “kartabiankën” për pasuri të vënë me “djersën” e ballit dhe pa asnjë abuzim. Pra kanë qënë të gjithë të pastër zyrtarisht nga ILDKPI.
Eshtë e shkruar në dokumentin zyrtar të ILDKPI-së që është dërguar në organet e zbatimit të Vettingut për gjyqtarët dhe prokurorët kjo.
Ndërkohë që Komisioni i Vettingut i ka ngelur gati të gjithë në “klasë”, pasi nuk justifikojnë pasurinë. Dhe nuk janë pak, por mbi 30 gjyqtarë dhe prokurorë.
A ka nevojë më shumë për Vetting ILDKPI-ja e drejtuar nga Shkëlqim Ganaj, që ka certifikuar të gjithë pasunarët me lekët e qytetarëve në sistemin e drejtësisë si të pastër?!
Pasi është e tmerrshme të mendosh se njerëzit e drejtësisë që e kanë kaluar deri më sot Vetingun numërohen me gishta.
Pavarësisht se “Pamfleti” e kishte paralajmëruar këtë kohë më parë.
Pra të gjithë këta pasunarë të drejtësisë e kanë justifikuar pasurinë ndër vite në ILDKPI, ndërkohë që u desh vetëm një muaj nga zbatimi i vettingut që pjesa më e madhe e tyre të japin dorëheqjen nga sistemi i drejtësisë vetëm për të mos deklaruar pasurinë, ndërkohë që të tjerët nuk e kaluan dot. Numërohen me gishta ata që kaluan Vettingun nga sistemi i drejtësisë, shumica prej tyre gra.
Dhe nuk po flasim për pasuri të pakta, por miliona euro, që bien në sy kollaj, që s’duan as verifikimin më të vogël për të kuptuar se janë para korrupsioni.
Vetëvetiu të lind pyetja: Si ka mundësi që ILDKPI prej mbi 14 vitesh nuk ka denoncuar asnjë gjyqtar e prokuror, i cili më pas të jetë dënuar për fshehje të pasurisë, e ndërkohë Vettingu, prej pak muajsh, ka shkarkuar gati 90% të sistemit të drejtësisë?!
Askush nuk mund të pranojë se ILDKPI është një institucion i populluar me njerëz të paaftë dhe që s’ka as mundësi, as mjete, as dëshirë për të bërë detyrën e ngarkuar nga Kuvendi prej 2004-ës.
Ajo që duhet të pranohet është fakti se ky institucion është “nëna” e korrupsionit, pasi ka shërbyer përmbi 14 vite si “mbulojë” për korrupsionin në sistemin e drejtësisë.
Imagjino se çfarë ka bërë me politikanët e lartë dhe pasurinë e tyre, zyrtarët e lartë, ish ministra e ministra, deputetë e deri tek kryeministrat dhe ish kryeministrat, presidentët dhe ish presidentët.
Për këtë arësye, pikësëpari ILDKPI duhet të shkrihet tërësisht, dhe të gjithë anëtarët e tij të kalojnë në Vetting por dhe të shkojnë në burg për shkelje ligji.
Nuk ka asnjë nevojë për verifikim shkeljeje. Thjeshtë e vetëm se kanë kaluar gjithë sistemin e drejtësisë duke certifikuar pasuritë e tyre marramendëse dhe duke i quajtur të pastër, ata duket të shkojnë në qeli.
Askush të mos e mendojë se një shkelje të tillë ata e kanë bërë për “shpirtin” e babës. E kanë bërë për lekë, madje për shuma marramendëse lekësh. Ndaj duhet të dënohen.Pamfleti
Sazani dhe Karaburuni, janë ndër destinacionet më mbresëlënëse për turistët vendas dhe të huaj, të cilët shijojnë bukuritë dhe magjitë që natyra i ka falur kësaj zone.
Me fillimin e sezonit turistik anijet e vogla turistike të ankoruara në Portin Detar, Vlorë kanë nisur tashmë udhëtimet e para drejt ishullit të Sazanit dhe gadishullit të Karaburunit.
Drejtori i Portit Detar Vlorë, Admir Malaj, tha për ATSH-në, se “udhëtimi drejt Sazanit dhe Karaburunit këtë vit ka filluar pak më herët. Gjatë kësaj jave janë nisur nga dy anije me turistë çdo ditë për të zbuluar bukuritë natyrore të tyre”.
“Ky është viti i dytë që anijet turistike nisen nga Porti i Vlorës, por këtë vit ka më shumë kërkesa. Pranë drejtorisë së sh.a. Portit Detar Vlorë kanë aplikuar për licencë 12 anije”.
Sipas tij, deri tani pesë anije kanë lidhur kontratë me portin e Vlorës, ndërsa shpresojmë që kërkesat të rriten.
Drejtori Malaj shprehet se “vitin e kaluar ishin katër anije, këtë vit është dyfishuar numri i tyre”.
I shpallur në vitin 2010 Parku Kombëtar Detar Karaburun-Sazan, është i vetmi park detar kombëtar i Shqipërisë. Parku ofron atraksione të shumta natyrore, kulturore, historike dhe turistike. Tani zona mund të vizitohet nëpërmjet udhëtimeve ditore që zhvillojnë operatorët turistik që nisen nga porti i Vlorës. Kjo ofron mundësi reale për të vizituar parkun dhe ofruar një dite ndryshe ne gjirin e Vlorës.
Mjafton këtu të kujtojmë monumentin e natyrës, Shpellën e Haxhi Alisë (atraksioni me i vizituar nga turistët), gjiri natyror dhe kulturor i Gramës (skaji më i largët jugor i parkut detar), ishullin e Sazanit dhe falezat e tij si atraksioni më i madh që prej hapjes së tij për publikun. Për të gjithë ata që dëshirojnë të kalojnë momente relaksi në natyrën dhe qetësinë, parku detar ofron me brigjet e tij të Shën Vasilit, Shën Janit, Gjirit të Djallit, eksperiencë natyrore unike.
Në hapësirat e gadishullit të Karaburunit, në fund, aty ku bashkohet me luginën e Dukatit gjendet Kisha e Marmiroit, ndërsa në faqen jugore, në lartësinë 400 m, në vendin e quajtur Petrunë, gjendet një shpellë shumë e bukur, që quhet Shpella e Dukë Gjonit.
Për të gjithë të apasionuarit e zhytjes ofrohen shtigje nënujore për të parë botën unike dhe pasuritë nënujore./ATSH
Gushti është shumë afër dhe me të po afron edhe piku i sezonit turistik. Jeni në mëdyshje dhe nuk e dini çfarë të zgjidhni? Epo ja tek vjen edhe një sugjerim për ju. Mrekullia mbi tokë, bukuri e pamasë, ujë i kristaltë dhe kujtime të paharrueshme në Parkun Kombëtar detar Karaburun-Sazan.
E gjithë kjo zonë njihet për vlerat e saj të larta dhe unike të biodiversitetit detar dhe rëndësinë e madhe që ka për sa i takon potencialit të zhvillimit të qëndrueshëm për rajonin e Vlorës.
Zona e Mbrojtur Detare Karaburun-Sazan ose, siç njihet Parku Kombëtar i ekosistemit natyror detar pranë Gadishullit të Karaburunit dhe ishullit të Sazanit, është shpallur si zonë e mbrojtur më 28 prill 2010 nga Këshilli i Ministrave.
Vlerat e identifikuara në këtë ekosistem janë të shumta dhe përfshijnë vlera natyrore, në radhë të parë livadhe detare, vlera socio-ekonomike (peshkimi artizanal, turizmi) si dhe vlera kulturore, arkeologjike dhe historike. Këto vlera e bëjnë këtë zonë, një nga më tërheqëset për zhvillimin e turizmit me burime të balancuara në tokë dhe në det.
Por le të flasim pak më gjerë për dy nga zonat më të bukura, për Gadishullin e Karaburunit dhe për ishullin e Sazanit.
Si fillim Karaburuni ndodhet midis Gjirit të Vlorës në Lindje dhe Detit Jon në Perëndim. Gadishulli i Karaburunit është gadishulli më i madh i jugut të Adriatikut lindor dhe një nga pikat më strategjike në rrafshin ushtarak, që ndan Kanalin e Otrantos midis Shqipërisë dhe Italisë. Lartësia e Karaburunit shkon nga 15-30 m deri në 800 m mbi nivelin e detit. Pikat më të larta janë Maja e Flamurit (826 m) e ajo e Caderes (839 m). Kjo zonë ka statusin Rezervat Natyror i Menaxhuar, kategoria e IV.
Zona e Karaburunit karakterizohet nga një diversitet biologjik dhe peisazhor, i cili i dedikohet pozitës gjeografike, orografisë, hidrografisë, vertikalitetit, kushteve tokësore dhe klimatike të ndryshme. Kjo zonë mban habitate të ndryshme, të cilat nga ana e tyre përdoren nga një numër i konsiderueshëm kafshësh (shpend e gjitarë) të një rëndësie kombëtare dhe rajonale për ruajtje. Zona e Karaburunit aktualisht gjendet afër një popullate të konsiderueshme ku qendra më e madhe urbane është qyteti i Orikumit.
Mjedisi social ekonomik i zonës është pothuajse agrar, ndërsa në verë merren me turizëm. Banorët përreth zonës së Karaburunit merren kryesisht me pemëtari, vreshtari, bimë foragjere, blegtori. Brenda zonës Karaburun gjatë periudhës së dimrit, është zhvilluar aktiviteti i blegtorisë (dhi e dhënë). Duke qenë në një pozicion të ndërmjetëm në rrugën e vetme nacionale që lidh Vlorën me Orikumin, Himarën e me tej deri ne Sarandë, ajo ka favorin të ofrojë pika me interes historik si Vlora, Kanina, Amantia, Mavrova, Orikumi, Himara etj.
Karaburuni është gadishulli më i pasur me shpella të lashta në të gjithë Shqipërinë. Rreth 20 shpella të shoqërojnë në të gjithë gjatësinë e Karaburunit në të dyja anët e deteve Adriatik dhe Jon. Shpella më e madhe që i ngjan një katedraleje gjigante është ajo e Haxhi Aliut, e cila përbënë një dukuri të pazakontë të këtij gadishulli.
E lartë sa një pallat 20 katësh, ku thellësia e shpellës shkon në rreth 40 m, kjo shpellë të ofron një magji të vërtetë pasi brenda saj ujërat e errëta nga thellësia dhe të qeta nga magjia të krijojnë përshtypjen e zhytjes në pjesën tjetër të botës, apo në botë paralele.
E për sa i përket ishullit të Sazanit ai ka një sipërfaqe prej 5.7 kilometërash katror dhe shtrihet në hyrje të Gjirit të Vlorës. Shtrirja gjeografike e tij është juglindje-veriperëndim në një gjatësi prej 4.8 kilometër. Gjerësia më e madhe e tij është 2 kilometër. Vija bregdetare e ishullit është pak e thyer.
Në anën perëndimore gati në mes të tij formohet Gryka e Xhehenemit, që është një gji i vogël, por i hapur dhe shumë i thellë. Në bregun lindor formohet Gjiri i Shënkollës, ku është ndërtuar edhe porti detaro-ushtarak i ishullit dhe në jug të tij shtrihet Gjiri i Japrakut. Pikërisht këtu gjendet edhe Plazhi zallor i Admiralit. Ishulli përbëhet nga dy kodra shkëmbore monolite me lartësi maksimale 342 metra.
Dy luginat e tij, ajo e Përroit të Xhehenemit dhe Përroi i Shënkollit, që nisen nga Qafa e Vidheve, e ndajnë ishullin në dy pjesë, në atë Veriore, që është më e larta, plot 342 metra dhe në atë Jugore, me lartësi 331 metra. Klima e Sazanit është e butë, mesdhetare. Temperatura mesatare vjetore është 16,2 gradë Celsius. Mesatarja e janarit është 10 gradë Celsius dhe e korrikut 23,4 Celsius.
Sasia mesatare e reshjeve është 715 mm në vit. Ishulli nga pikëpamja e ekosistemit është një park i vërtetë, shumë i pasur dhe i mbrojtur, si rezultat i të qenit vazhdimisht zonë ushtarake. Kjo ka mundësuar shmangien e gjuetisë së paligjshme, si dhe të abuzimeve e dëmtimeve të tjera. Në Sazan ndodhen 7 specie amfibësh, nga të cilat 3 janë specie të rralla.
Ishulli përmban 15 specie zvarranikësh, nga të cilët 13 specie zvarranikësh janë të rrallë. Disa nga këto amfibë dhe reptilë janë: Hardhucë luspore me gushë blu, hardhuca jeshile ballkanase, zhapiku evropian i bakrit, nepërka amodite gjendet në pjesën tokësore të afërt, por mungon në Ishullin e Sazanit. Mungesa e kësaj nepërke prezanton një interes të lartë shkencor sepse tregon formimin dhe ndarjen e ishullit përpara shfaqjes së kësaj specieje.
I quajtur “Ishulli i thesareve”, ishulli i Sazanit e mbart mbi vete histori mijëravjeçare. Sapo zbret në breg dallon bunkerët, objektet ushtarake dhe ndërtesat e shkatërruara të periudhës komuniste, ku strehoheshin rreth 300 familje. Ishte një ndër sekretet më të mëdha të Shqipërisë komuniste.
Për 50 vjet u përdor si bazë ushtarake e ndërtuar nën influencën e rusëve dhe të kinezëve si vija e parë e frontit të mbrojtjes nga pushtimet e bllokut perëndimor. Me ndërrimin e sistemeve, baza u braktis dhe prej 20 vjetësh objektet ushtarake dhe civile janë lënë në mëshirën e fatit dhe të elementëve të natyrës. Tani është hapur një kapitull i ri për ishullin, ka projekte për ta kthyer në një destinacion turistik dhe ekologjik të vizitueshëm.
Parku Kombëtar i Karaburun-Sazanit ofron atraksione të shumta natyrore, kulturore, historike dhe turistike. Tani zona mund të vizitohet nëpërmjet udhëtimeve ditore. Kjo ofron mundësi reale për të vizituar parkun dhe ofruar një dite ndryshe ne gjirin e Vlorës.
Në tërësinë e tij ky park është një mrekulli natyrore më vete që të fal magjinë e të qenit pjesë e një hapësire gati magjike. Po cilat janë vendet më të vizituara në këtë park? Mjafton këtu të kujtojmë monumentin e natyrës, Shpellën e Haxhi Alisë (atraksioni me i vizituar nga turistët), gjiri natyror dhe kulturor i Gramës (skaji më i largët jugor i parkut detar),ishullin e Sazanit dhe falezat e tij si atraksioni më i madh që prej hapjes së tij për publikun.
Për të gjithë ata që dëshirojnë të kalojnë momente relaksi në natyrën dhe qetësinë, parku detar ofron me brigjet e tij të Shën Vasilit, Shën Janit, Gjirit të Djallit,eksperiencë natyrore unike.
Në hapësirat e gadishullit të Karaburunit, në fund, aty ku bashkohet me luginën e Dukatit gjendet Kisha e Marmiroit, ndërsa në faqen jugore, në lartësinë 400 m, në vendin e quajtur Petrunë, gjendet një shpellë shumë e bukur, që quhet Shpella e Dukë Gjonit.
Për të gjithë të apasionuarit e zhytjes ofrohen shtigje nënujore për të parë boten unike dhe pasuritë nënujore. Po kështu një rëndësi kanë edhe studimet e ndryshme nga partnerë ndërkombëtarë dhe ekspertët vendas, të cilat e cilësojnë zonën e mbrojtur Karaburun-Sazan në parametra të kënaqshme për sa i përket peshkut, cilësisë së lartë të ujitdhe monitorimit e kontrollit që ka në zonë.