Një studim i fundit, që ka përfshirë mijëra persona, ka treguar se kosi e ul me 20% rrezikun e tensionit të lartë. Efekti është vënë re më shumë te femrat, pasi meshkujt konsumojnë shumë më pak kos, sipas studiuesve amerikanë.
Të mirat e kosit pesë herë në javë ishin edhe më të mëdha te ata persona që konsumonin gjithashtu fruta, perime dhe arra. Justin Buendia e Universitetit të Bostonit, tha: “Nuk ka ushqime magjike, por të shtosh kosin në një dietë të shëndetshme ndihmon që të ulet rreziku i tensionit të lartë te femrat. Ky është studimi më i madh deri më sot për kosin”.
Ky studim përdori të dhëna nga 240 000 persona, shumica femra të moshës 25-55 vjeç. Gjithsesi, nuk është shpjeguar se si kosi e ul tensionin.
Studime të tjera kanë dalë në përfundimin se bakteret që ka kosi luajnë rol në uljen e nivelit të kolesterolit dhe ndihmojnë në mbajtjen nën kontroll të sheqerit në gjak.
Kërkuesit shkencorë kanë dalë edhe në përfundimin se kosi mund të ndihmojë në luftën kundër osteoporozës dhe në uljen e rasteve të sëmundjeve të zemrës.
Gjithsesi, një studim spanjoll i publikuar në prillin e vitit të kaluar dhe që mori në vëzhgim rreth 4 mijë persona, nuk gjeti asnjë të mirë nga konsumimi i kosit.
Mirëqenia jonë psikologjike varet nga një sërë faktorësh, përfshirë këtu muskulin e quajtur psoas i cili sipas shkencëtarëve njihet si “muskuli i shpirtit.”
Ky muskul i rëndësishëm ndodhet pranë kockës së legenit.
Ai është i nevojshëm për fleksibilitetin e gjymtyrëve të sipërme, lëvizshmërisë, ekuilibrin dhe funksionin e tyre në përgjithësi.
Muskuli Psoas dhe Roli i Tij në Shëndetin e Muskulit psoas është një mbështetje e fortë për qëndrimin e duhur të trupit gjatë shtendosjes.
Sipas ekspertëve, ky muskul është i lidhur fort me qëndrueshmërinë fizike.
Është i vetmi që lidh shtyllën kurizore me këmbët.
Muskuli lidhet edhe me diafragmën që rregullon frymëmarrjen dhe përbën pikënisjen e një sërë simptomave fizike, që janë të lidhura fort me frikën dhe ankthin.
Kjo vjen sepse ky muskul gërshetohet me strukturën e trurit, përgjegjëse për reagime të menjëhershme, të pamenduara të lidhura me luftën për mbijetesë.
Stili i Jetesës dhe Muskuli Psoas
Stili modern i jetesës e ka ngërthyer këtë muskul duke e stresuar dhe shtrënguar fort.
Me stilin e jetesës, ekspertët të cilëve u referohet AgroWeb.org, nënkuptojnë gjithçka që është pjesë e ditës sonë.
Sedilja e makinës, rrobat e ngushta, karriget, këpucët, të gjitha çrregullojnë qëndrimin e trupit, lëvizjet tona natyrale dhe këtë muskul të rëndësishëm.
Stresi kronik shkakton shumë sëmundje që prekin gjunjtë, gjymtyrët, mesin, frymëmarrjen dhe tretjen.
Muskuli psoas ka një ndikim të fortë në ndjenjat tona dhe sjelljen tonë.
Rrjedhimisht, nëse jemi gjithë kohën të stresuar, pasojat do të bien në marrëdhëniet tona personale, gjendjen emocionale, humorin dhe shëndetin.
Sipas ekspertëve të AgroWeb.org kur muskuli psoas është në vështirësi, njeriu vuan nga dhimbjet e mesit, ankthi, drobitja dhe dhimbjet e gjurit.
Për më tepër, ky muskul shkakton frikë të pajustifikuar dhe tension fizik dhe emocional.
Zgjidhja për zbutjen e tensionit në këtë muskul qëndon tek aktiviteti fizik në përgjithësi dhe joga në veçanti.
Ekspertët theksojnë se përveç stresit dhe tensionit emocional, dhimbjet që shkaktohen nga ky muskul i kontraktuar nuk duhen injoruar.
Njerëzit me këtë muskul të kontraktuar mund të vuajnë nga depresioni, dhimbjet e gjurit, dhimbje kronike të mesit dhe çrregullime të tretjes dhe frymëmarrjes
Kërkesat për eksport janë në rritje dhe fermerët nga Shqipëria dhe nga Kosova janë tejet të përkushtuar për të rritur rigonin e kuq.
Rigoni është një barishte aromatike plot shije që përdoret në kulinarinë Mesdhetare, por rigoni i kuq është me famë si rigoni më i rrallë dhe me aftësi të mrekullueshme.
Rigonin e kuq të alpeve shqiptare e gjeni në tregjet e fshatarëve ose në pikat e bimëve medicinale.
Rigoni i kuq i jep nuanca të shijshme çdo gatimi, ai përputhet mirë me domaten, patëllxhanin dhe produktet e mishit. Mund të hidhni pak rigon në vezët e rrahura ose sallatë dhe të përfitoni një shije tjetër.
Rigoni i kuq rritet në zonat malore të Ballkanit Perëndimor, në Shqipëri, Greqinë Veriore dhe në disa zona të Malit të Zi.
Karakteristika e veçantë e tij është se gjatë tharjes, ai humbet të gjithë aromën. Por kur bie në kontakt me ujin e nxehtë, aroma që lëshon është unike dhe nuk ka të krahasuar me rigonin e zakonshëm.
Përveç rritjes në zonat e largëta, fermerët shqiptarë tani kanë nisur të kultivojnë rigonin e kuq duke krijuar një habitat të ngjashëm për të ndihmuar në rritjen e tij.
Kërkesat për eksport janë në rritje dhe fermerët nga Shqipëria dhe nga Kosova janë tejet të përkushtuar për të rritur rigonin e kuq. Rezultatet fillestare janë optimiste.
Vlerat shëndetësore të rigonit të kuq
rigoni i kuq dhe rigoni i zakonshëm janë të dy burime të pasura të vitaminës K, që është shumë e rëndësishme për organizmin.
A e dinit se, rigoni ka vlera antibakteriale? Rigoni përmban dy vajra esencialë që kanë aftësinë të luftojnë bakteret dhe në shumë raste janë më efikasë se vetë medikamentet.
Rigoni përmban thimol dhe një acid të quajtur rozmarinik. Tek rigoni i kuq përmbajtja e këtyre dy substancave është edhe më e lartë. Të dy shërbejnë si antioksidantë.
Studimet e siguruara nga AgroWeb.org kanë treguar që në një gram rigon gjenden 42 herë më shumë antioksidantë se në një gram mollë. Ai përmban 30 herë më shumë antioksidantë se në një gram patate. Ai përmban 12 herë më shumë se në një gram portokalle dhe 4 herë më shumë se boronicat.
Të dy varietetet e rigonit janë të pasur me hekur, mangan dhe minerale të tjera të rëndësishme për shëndetin e njeriut. Rigoni është një nga barishtet më të shëndetshme dhe më të shijshme që mund të provosh. Rigoni është i pasur në fibër, po aq sa çikorja.
Rigoni është një burim natyral i acideve yndyrore Omega-3.
Gjethet dhe kërcelli janë antiseptikë, ndihmojnë me sekrecionet e tëmthit dhe rrisin prodhimin e djersës. Pijet ose çajrat e rigonit ndihmojnë kundër të ftohtit, virozës, temperaturës, mungesës së tretjes, problemeve në stomak ose simptomave menstruale.
Përgatitja e çajit të rigonit të kuq
Ju mund të përgatisni çaj me gjethet e njoma ose të thara të rigonit.
Grirja ose shtypja e gjetheve përpara përgatitjes së çajit, ndihmon në çlirimin e shumë prej përbërësve kryesorë të rigonit në ujë.
Duhet të shtypni tre lugë çaji me gjethe rigoni ose 1 lugë çaji me gjethe të thata dhe hidhni në një filxhan me ujë të valuar.
Mbajini për 5 deri në 10 minuta. Çaji i rigonit mund të jetë i hidhur, por nëse shtoni mjaltë, shija e tij do të ëmbëlsohet.
Përgatitja e vajit të rigonit të kuq
Ju mund të shfrytëzoni vlerat e rigonit të kuq duke e përzier me vajin e ullirit.
Ju nevojiten gjysëm litri vaj të mirë ekstra i virgjër ulliri dhe 5 degë rigon të freskët ose akoma më mirë rigon të kuq.
Shtojini degët në vaj dhe lërini të qëndrojnë së bashku për shtatë ditë.
Nëse dëshironi mund t’i hiqni përpara se të ruani vajin.
Ky vaj është fantastik për përgatitjen e picave, sallatave dhe gatimeve të tjera që kërkojnë vaj ulliri.
Shkrimtarja e njohur Flutura Açka mëngjesin e sotëm ndau me miqtë e saj në rrjetet sociale lajmin e rëndë dhe të trishtë, të ndarjes nga jeta në një moshë fare të re të djalit të saj të vetëm, pas një sëmundje të rrallë që e kishte prekur kohët e fundit.
Por reagimet për humbjen e jetës së Jerin van den Brink kanë qenë të shumta. Ish ambasadori Mal Berisha, në një koment në rrjetet sociale, teksa shpreh ngushëllimet për ngjarjen e rëndë, rendit disa poetë shqiptarë të cilët humbën femijët e tyre, si De Rada, Podrimja e Zhiti.
Prokuroria spanjolle në Pontevedra ka mbyllur hetimet për një grup kriminal të përbërë nga shqiptarë që trafikonte heroinë nga Evropa Lindore drejt Spanjës gjatë vitit 2016. Gjashtë persona janë të akuzuar dhe pritet që brenda dy javëve të dalin para Gjykatës spanjolle për këtë çështje. Sipas akuzës, heroina trafikohej në krahinën e Pontevedra, ku më pas shitej përmes dozave. Një person i shtatë është shpallur në kërkim si pjesë e këtij grupi. Mediat spanjolle raportojnë se ai është një shtetas shqiptar, adresa e të cilit është në Valencia.
Gjatë kontrollit në banesën, ai nuk u gjet aty. Autoritetet spanjolle thonë se ai është drejtuesi i rrjetit shqiptar. Ai kishte në varësi dy shqiptarët e tjerë Sokol R. dhe Rinush G., të cilët tashmë janë mes 6 të pandehurve. Detyrat e organizatës ishin të ndara. Njëri prej të akuzuarve, Castor Manuel G., njëherë kishte udhëtuar personalisht drejt Barcelonës së bashku me gruan e tij për të dorëzuar heroinën që kishte marrë prej shqiptarëve.
Ai ishte drejtues i rrjetit të drogës në Spanjë. Sipas hetimeve, Castor Manuel G. kujdes për shpërndarjen e heroinës brenda territorit spanjoll, ndërsa shqiptarët kishin përgjegjësinë e transportit përmes Evropës. Dhe për këtë gjë kujdesej shqiptari Rinush G., i cili kishte për detyrë të siguronte makinat e transportit nga Europa Qëndore drejt destinacionit, që ishte Spanja. Gjatë aksionit anti-drogë të kryer në Mars të vitit 2016, policia sekuestroi 54 kg heroinë që nëse do të shitej në tregun e pakicës, kapte vlerën e 2.5 milionë Eurove. Prokuroria spanjolle thekson se Castor Manuel G. kishte përfshirë në aktivitet kriminal edhe bashkëshorten e tij, e cila ishte krahu i djathtë.
Ndaj saj prokuroria ka kërkuar 15 vite burgim dhe 17 vjet për bashkëshortin e saj Castor Manuel G. Kurse për shqiptarin Rinush G. është kërkuar 18 vjet burgim. Ai akuzohet gjithashtu edhe për falsifikim dokumentesh. Në momentin e arrestimit atij iu gjetën 3 identitete të rreme, mes të cilave një greke dhe një irlandeze. Kurse për Sokol R. Prokuroria spanjolle ka kërkuar 11 vite burg, po kështu edhe për dy të pandehur të tjerë. Edhe pse në pritje të gjyqit, Sokol R. ka dalë nga qelia me kusht, duke lënë garanci pasurore mbi 1 milionë Euro.
Nisur nga ky rast, prokurori spanjoll i çështjet ka kërkuar që ndaj të pandehurve të kërkohen garanci pasurore të larta duke filluar nga 7.5 deri në 9.5 milionë Euro për secilin. Kurse mediat spanjolle shkrujanë se pagesa mbi 1 milionë Euro si garanci pasurore tregojë fuqinë ekonomike të kësaj organizate kriminale.
Gurorët në zonën e Spraparit, që dihet se janë në pronësi të Ilir Metës, do të jenë të apart që do të goditen nga Edi Rama, për të sekuestruar dhe shkaërruar pasurinë marramëndëse të presidentit.
Edi Rama e ka nisur hapat konkrete për të sulmuar Ilir Metën dhe Monika Kryemadhin. Për këtë ka dërguar në Berat ministrin Blendi Klosi.
Nga Skrapari ku nisi turin e llogaridhënies për qarkun e Beratit, ministri Blendi Klosi ftoi qytetarët të denoncojnë në portalin e bashkëqeverisjes cdo rast abuzimi, korrupsioni apo neglizhence ndaj drejtuesëve të cdo institucioni.
Shqetësimit të ngritur nga disa qytetarë për mbylljen e guroreve ministri Klosi iu përgjigj se natyra nuk mund të dëmtohet. Lejet e guroreve do të revokohen për t’i dhënë fund shkatërrimit të malit të shenjtë të Tomorit.
Ndërsa bllokimi i HEC-eve në këtë zonë ishte beteja e fituar për të mbrojtur natyrën e bukur të kësaj zone. Kreu i Turizmit dhe Mjedisit tha se zhvillimet ekonomike nuk mund të cënojnë mjedisin dhe se biznesi duhet të zhvillohet në zona ku impakti në mjedis është më i vogël.
Pak kohë më parë doli në shesh skandali Ii gurorëve të mermerit që janë në pronësi të Metës.
Në këtë mënyrë biznesi i nxjerrjes dhe përpunimit të pllakave të gurit kërcënon Malin e Tomorrit. Kompanitë vijojnë të shfrytëzojnë guroret e mermerit, që vlerësohen si minierat e arit të malit të Tomorit. E ndërsa kurbani për festën këtë vit në Malin e Tomorrit kishte ndryshim nga vitet e tjera, pasi ishte brenda duke shmangur therjet jashtë, tashmë denoncohet një tjetër masakër, rrezikun që po i kanoset Malit të Tomorrit, pasi po zhvishet nga mermeri. Aq më tepër që kjo zonë është e mbrojtur nga shteti dhe nuk lejohen ndërhyrje, po ku pyet Presidenti Ilir Meta.
Denoncimi u bë edhe nga avokat Idajet Beqiri, ndërsa kërkoi që të merren masa nga qeveria për ta parandaluar, pasi në të kundër banorët e zonës duhet të ngrihen për të mbrojtur thesarin e tyre.
Autori i studimit Dr. Sam Shepherd, nga Universiteti John Moores i Liverpool, tha:
Manaferrat përmbajnë lëndë ushqyese, të quajtur polifenolë, të cilat mendohet të nxisin djegien e yndyrës gjatë stërvitjes duke rritur rrjedhjen e gjakut, sipas studiuesve.
Shtatë ditë nuk është një kohë shumë e gjatë për të parë ndryshime të tilla të mëdha.”
Ai deklaroi:
Çdo gjë mbi 20% është zakonisht ajo që ne presim të shohim me 3-4 javë të stërvitjes së rregullt”.
Kjo ndjek kërkimin e mëparshëm që gjeti shtojcën e njëjtë ku shton djegien e yndyrës me rreth 21% tek meshkujt aktivë.
Dr. Shepherd shtoi:
Ishte pozitiv për të parë se efektet e florës së zezë në djegien e dhjamit shtrihen tek femrat, veçanërisht pasi ato kanë një mbështetje më të madhe ndaj yndyrës si lëndë djegëse në krahasim me meshkujt”.
Studiuesit besojnë se nga gjetjet e tyre mund të përfitojnë gjithashtu njerëzit me obezitet ose diabet të tipit 2.
Prej ditësh, mbesa e ish-juristit të dënuar nga regjimi komunist, Abdulla Rami, Ermira Xhomaqi, gjendet në Shqipëri. Prej vitesh ajo jeton në Paris, si për të vijuar pak jetesën franceze që gjyshi i saj, pas studimeve në Montepellier, la përgjysmë… Ermira ka ardhur këtu për të kujtuar emrin e tij, që ndryshe nga të tjerët, historia e këtyre 28 viteve liri, nuk e ka përmendur shumë.
Mbase, prandaj edhe libri i saj, monografia për gjyshin, erdhi kaq vonë! Jo se nuk e bënte dot vetë, e rritur me imazhin e letrave e dosjeve të tij të shkrimeve, ajo nuk e kishte më të thjeshtë se të tjerët ta pasqyronte jetën e tij në të gjitha pikëpamjet, por për një kohë nuk mendoi se këtë duhet ta bënin familjarët e tij. Sidoqoftë, sot kemi në dorë librin “Përtej harrimit”, shkruar nga Ermira Xhomaqi, për gjyshin e saj që në fakt tashmë e trajton si një personazh historik, Abdulla Rami.
E keni njohur gjyshin?
Jo, për fat të keq kam qenë shumë e vogël kur ai është ndarë nga jeta dhe nuk kam asnjë kujtim të gjallë me të. Mirëpo, fryma e tij ishte përherë përreth nesh. Mamaja i mbante si të shenjta letrat e dorëshkrimet e tij dhe këtë imazh e kam të ngulitur fort nga fëmijëria, nuk kam qenë më shumë se shtatë vjeç, kur e shihja t’i ruante në sëndukun e vjetëruar të shtëpisë ku jetonim, në internim.
Prej atëherë kanë kaluar shumë vite. Kur menduat që t’iu riktheheni jo vetëm vizualisht atyre dorëshkrimeve, për t’i përmbledhur në një libër?
Mendimi duhet të ketë qenë gjithmonë aty, por mori formë vetëm tre vite më parë, kur unë nisa kërkimet nëpër të gjitha “stacionet” ku ishte ndalur Rami. Shpresoj, ky libër të jetë një dëshmi me të vërteta të hidhura, por me përmasa të mëdha. Kam hezituar mjaft ta shkruaja këtë monografi; në radhë të parë sepse, kam menduar se duhej dikush tjetër dhe jo një pjesëtar i familjes, ta ndërmerrte një mision të tillë, por faktet, ngjarjet, njohja me dorëshkrimet dhe dokumentacionin e gjerë në arkivat shtetërore dhe familjare, e gjithë kjo histori, mendoj se i kapërcen përmasat e së zakonshmes dhe shtrihet në një hapësirë që i përket sot mbarë shoqërisë sonë.
E kjo ma shtoi detyrimin e shkrimin e kësaj vepre. Ndaj ngurrimin e parë e shmanga. Ndjeva se vitet po kalonin dhe harresa nuk do të falte më asnjërin prej nesh, ndjeva kujtimet e së shkuarës të më trazonin rrjedhën e së përditshmes dhe ngjarjet për humbjet e njerëzve të familjes të më rëndonin gjithnjë e më shumë. Ishin humbje të rënda, dhimbje po aq të rënda të cilat tronditin të vuajturin, por edhe më të pavuajturin dhe gjithë ata njerëz të ndershëm që mbeten pas, s’do të mund të jetonin kurrë më në paqe, kurrë!
Edhe pse nuk e keni takuar, ju duhet të jeni pjesëtarja e familjes që e njeh më shumë jetën e Ramit. Na tregoni diçka nga gjithë rruga që përshkuat
U kthye në një mision dhe ditë mbas dite e muaj pas muaji i dha udhë një pune, e cila zgjati plot tre vjet. Befas, e gjeta veten në gjurmët e një rinie të sakrifikuar, eca ditë mbas dite në udhët e një jete të vrarë, u përplasa gjithkund me terrorin e një kohe të egër, pësuar padrejtësisht dhe gjeta gjithandej gjurmë plagësh, që ende pulsojnë. Rrugës takova me dhjetëra njerëz: bashkëvuajtës e bashkëkohës të Ramit, të afërm, të njohur e të panjohur, të cilët ma plotësuan këtë figurë dhe më shtynë ta trajtoj atë përtej përmasave familjare. Jam përpjekur të sjell në këtë shkrim modelin e një njeriu, i cili u bë martir i lirisë dhe i atdhedashurisë. Të përcjell sakrificat, dhimbjet dhe amanetet e tij.
Janë ato që thërrasin sot për të mos na lënë ne në heshtje dhe indiferentë, sepse kur flasim e dënojmë një diktaturë që ka përpirë jetë njerëzish, koha nuk mund të ketë më nocionin e saj të zakonshëm në fjalët “dje dhe sot”. Ne të gjithë kemi nevojë për një model të tillë për figurën e këtij intelektuali, ende të panjohur dhe të pavlerësuar ashtu si duhet dhe më duhet ta theksoj, pavarësisht se tashmë u vu në dukje, faktin që Abdulla Rami i përkiste asaj elite të re shqiptare, të formuar në periudhën më të bukur, por edhe më tragjike të viteve ’20-’30 të shekullit XX, të përgatitur në nivelet më të larta të universiteteve europiane.
Ka studiuar e ka qenë bashkëkohës i emrave të rëndësishëm të historisë, një prej të cilëve, Enver Hoxha, e ka njohur personalisht?
Po, kanë studiuar të dy në Liceun Francez, megjithatë ai ka qenë bashkëstudentë me mjaft prej figurave intelektuale shqiptare të spikatura në ato vite si: Arshi Pipa, Musine Kokalari, Sabiha Kasimati, Myslim Çarçani, Hasan Rami, Abaz Omari, Isuf Luzaj, Lazër Radi, Mit’hat Araniti, Isuf Vrioni, Nedin Kokona e të tjerë, ëndrra e të cilëve do të zhytej shumë shpejt në terrin që i ofroi diktatura.
Ndaj edhe pyetja: A dimë ne aq sa duhet për atë dramë të rëndë që përjetuan kundërshtarët politikë të regjimit totalitar dhe familjet e tyre, menjëherë pas vendosjes së tij në Shqipëri? Mbetet një përgjigje jo e plotë mbi një tablo të mjegullt e fort të ngatërruar! Jehona e kësaj të vërtete kërkon një hapësirë më të gjerë për t’u vlerësuar dhe rivizituar. Mesazhet e përcjella në rrëfimet e këtyre tragjedive burojnë nga kujtesa individuale për t’u përcjellë në një numër sa më të madh dëgjuesish e lexuesish.
Si ishte jeta e Ramit pas rikthimit në Shqipëri dhe në ç’pikë ndryshoi ajo?
Jeta e Ramit, ish-liceistit të Liceut Francez të Korçës dhe studentit të shkencave juridike në Montpellier, bashkënxënësit të Enver Hoxhës, asnjëherë të konformuar me synimet dhe praktikat e tij staliniste, do ta ndryshonte në mënyrë tejet kaotike trajektoren e saj, dhe kjo është arsyeja për të cilën çdo etapë të lidhur me të e shoh sot si një paradoks të thellë e evident. Paradoks që është i lidhur pazgjidhshmërisht me angazhimin politik të Ramit.
Paradoks sepse, megjithëse figurë e një juristi me një vizion të qartë për drejtësinë, ngjizur në auditorët frankofone, model i një atdhetari dhe nacionalisti të vendosur në bindjet e tij, model i një oratorit “par excellance”, i një politikani, mendjehapur, i cili u përpoq të vinte një gur në themelet e një shteti modern shqiptar, Abdulla Ramit i privohet liria dhe e drejta e ushtrimit të profesionit, prangoset dhe mbijeton 18 vjet në birucat e Burgut të Tiranës, Gjirokastrës dhe Burrelit e më pas do të kalonte vite të tëra në internim.
E pavarësisht nga të gjitha këto, ai mbeti qëndrestar i paepur e i papërkulur në idealet dhe bindjet e tij, i cili nuk pranoi kurrë asnjë kompromis me regjimin ne pushtet. Jeta e Ramit u mbështoll thellë e më thellë në këtë paradoks, sepse edhe pas daljes nga ferri i Burrelit, ai dhe familja e tij u internuan e u dëbuan, ai vetë u detyrua të bëjë punë të rënda krahu, e megjithatë mbeti sfidues ndaj vështirësive ekonomike dhe optimist për të ardhmen.
Ai mbeti poeti i talentuar, i cili përcolli të gjalla dhimbjet nga skëterra e Burgut të Gjirokastrës dhe Burrelit, u bë poligloti dhe transmetuesi i mesazheve të fuqishme në përzgjedhjen e përkthimeve të pamfleteve historike të Victor Hugo-së, Lordit Bajronit, Jean-Marie Guyau-së, Clarence Dey-it, Henry Van Dykeut, Walter Skott-it, Emily Jane Brontë, William Johnson Cory-it, Andre Chénier-së e të tjerë e të tjerë.
Ishte shtator i vitit 1936 kur në moshën 28-vjeçare Abdulla Rami, njëri prej katër djemve të Tasim Rami-t, atij burri patriot dhe të prirur për kulturë, pas mbarimit të studimeve liceale në liceun Francez të Korçës niset për në Francë-Montpelie, ashtu si edhe shumë bashkëstudentë të tjerë, me besimin dhe dëshirën për të realizuar ëndrrën e tij të rinisë së hershme, ai laurohet në jurisprudencë.
Në ç’kushte shkoi Rami për të studiuar në Francë?
Këtu në Montpelie, në këtë qytet të vjetër universitar, ku kishin lindur e kishin studiuar Auguste Comte (Ogyst Kont), filozof, sociolog dhe themelues i pozitivizmit, poeti Paul Valéry (Pol Valeri), apo personalitete të tjera si Jean-Jacques Régis de Cambacérès (Kambaseres) konsulli i Napoleoni-t III, Aragon, Louise Guiraud, Jean Moulin… që kanë kryer gjithashtu studimet për drejtësi në Montpellier (Monpëlje).
Ishte këtu ku ai jetoi vitet e një pune intensive intelektuale, shkroi projektet e para plot shpresa për të ardhmen, për atdheun e tij, u mbrujt me idetë e Iluminizmit dhe të Volteri-t, të Demokracisë dhe të Pluralizmit të Drejtësisë e të Humanizmit. Ishte në këtë qytet, ku ashtu si edhe në liceun e Korçës, trajektoret e studimeve të tij do të pikëtakoheshin me ato të diktatorit Enver Hoxha, pikëtakime nga të cilat do të rridhnin më pas dy formime dhe dy optika të ndryshme ideologjike lidhur me botëkuptimin dhe aktivitetin e tyre të mëvonshëm. Kështu, me kthimin e juristit të ri në Shqipëri, idetë e tij ranë ndesh me ideologjinë komuniste për të cilën ndër të tjera ai do të shkruante: O lindje misterioze/ O vendlindje dhe pjellë e tufanit/ që sjell vetëm murtajën…
Si ndikoi në jetën dhe fatin e tij njohja me Enver Hoxhën?
Ndeshja e Abdulla Ramit dhe shumë bashkënxënësve me Hoxhën, që në bankat e Liceut të Korçës do t’u kushtonte atyre shtrenjtë, shumë shtrenjtë. Pothuajse të gjithë ata që kishin njohur atë nga afër, miq e shokë, po edhe ata që e njohën në mënyrë të rastësishme, u internuan, u burgosën, u torturuan, u vranë dhe u zhdukën menjëherë mbas marrjes së pushtetit prej tij.
Enver Hoxha i përmend disa herë vëllezërit Rami në librin e tij të kujtimeve “Vitet e Rinisë”, duke lënë në harresë qëllimisht të gjithë kalvarin e vuajtjeve që ai u shkaktoi atyre dhe bashkëliceistëve të tjerë të Liceut të Korçës. Në të vërtetë ata ishin nga të paktët dhe të rrallët dëshmitarë të historive të vërteta të rinisë së Hoxhës që padyshim nuk duhej të dilnin në sipërfaqe, por duheshin fshehur me çdo mjet dhe mënyrë.
Ishte kjo, me sa duket, arsyeja për të cilën Enver Hoxha kërkoi të mos mbetej asnjë dëshmitar prej tyre, por edhe shumë nga veset e rinisë së tij të hershme. Menjëherë pas marrjes së pushtetit, Hoxha i veshur me hakmarrje dhe xhelozi, i eliminoi ata fizikisht. Pikësëpari, ata që i konsideronte si kundërshtarë politik me një potencial intelektual të padiskutueshëm./Panorama
