Kulinari

Patateve të pjekura vështirë t’u rezistosh. Janë një ushqim shumë energjik i cili duhet të zëvendësojë karbohidratet e tjera (bukë ose makarona). Kur ato janë bërë në furrë, kaloritë shtohen, sepse atyre duhet t’u shtojmë edhe vajin për t’u gatuar në mënyrë të përsosur.

Por ky truk i gjysheve tona, që jua zbulojmë në këtë artikull, do të sjellë një gatim të shijshëm në tryezë dhe mbi të gjitha pa përdorur vajin.

Si t’i bëni patatet pa vaj në furrë

Qërojini dhe prejini patatet në copa jo shumë të vogla dhe ziejini. Ruajini në një tas me kripë, piper, rozmarinë dhe erëzat që ju preferoni. Për të gatuar pa vaj, truku që duhet të dini është që të shtoni një lugë gjelle miell misri apo miell të thjeshtë.

Tundeni butësisht enën ku keni vendosur patatet, të mbyllur me kapak për të kombinuar përbërësit. Piqeni në 220°C për rreth 30 minuta, derisa ato të marrin ngjyrë të artë.

Lagjet e Shqipërisë kanë një gjë të përbashkët: byrektoret.

Secili prej jush mund të betohet që byrektorja e lagjes së vet është më e mira, por kur vjen puna tek byreçkat, fitorja i shkon amvisave duararta që i gatuajnë byreçkat në shtëpi e me shumë dashuri.

Byreçkat nuk janë kurrë të mërzitshme. Ato konsumohen në mëngjes ose në vaktet mes mëngjesit dhe drekës.

Byreçkat janë të larmishme sepse mund të mbushen me perime, kërpudha, gjizë, djathë, mish të grirë, qepë e domate, spinaq apo presh.

Më poshtë do të gjeni recetën e një prej lexueseve të AgroWeb.org për gatimin e byreçkave.

Për mbushjen AgroWeb.org sugjeron më poshtë dy receta me mbushje spinaqi dhe qepë me domate.
Përbërësit për 10 byreçka
Gjysmë kg miell të bardhë

Gjysmë luge gjelle me kripë

Një filxhan çaji ose më shumë për përgatitjen e brumit

Dy lugë vaj luledielli
Mbushja nr 1
1 kilogram spinaq

2 kokrra qepë të njoma

2 kokrra vezë

Pak djathë
Mbushja nr 2
4 kokrra qepë

4 kokrra domate

Kripë dhe piper
Përgatitja
Ndizeni furrën në 190 gradë C

Merrni një tas dhe përzieni miellin dhe kripën.

Hidheni ujin ngadalë dhe punojeni brumin me duar.

Sasia e ujit varet nga brumi ndaj mund ta rregulloni masën ndërkohë që punoni brumin.

Shtoni vajin dhe punojeni sërish me duar.

Lëreni brumin të vijë për 10-15 minuta duke e mbuluar me një pecetë të pastër.

Në një tas tjetër përgatisni mbushjen e përzgjedhur duke i përzier të gjithë përbërësit e sugjeruar më lart.

Pasi të ketë ardhur brumi, bëni kuleçë të vegjël të cilët më pas mund t’i hapni me okllai.

Secili kulaç mund të ndahet në katër pjesë drejtkëndore të cilat mund t’i prini në shirita të gjatë.

Shiritat prej brumi mund t’i mbushni një e nga një me nga një lugë gjelle nga mbushja e përzgjedhur dhe t’i mbështillni duke i dhënë formën e trekëndëshit.

Byreçkat vendosini në një tepsi të cilën më parë e keni lyer me vaj.

Byreçkat mund t’i lyeni në sipërfaqe me pak gjalpë dhe t’i fusni në furrë.

Pjekja e tyre zgjat 30 minuta ose derisa të marrin një ngjyrë të artë.

Byreçkat serviren të ngrohtë dhe duke u shoqëruar me kos./AgroWeb.org

Në doni të ëmbëlsoni veten apo më të dashurit tuaj apo në doni një gosti të veçantë për miqtë përgatisni reçel me kajsi.

Është pikërisht sezoni i tyre dhe tregjet janë plot me kajsi vendi.

Të freskëta me shije delikate ato shndërrohen në një mrekulli të ëmbël teksa përgatiten në traditën më fantastike të amvisave shqiptare, atë të reçelit.

AgroWeb.org ju sugjeron më poshtë një recetë fantastike, krejt të lehtë të përgatitjes së reçelit me kajsi në shtëpi.

Jo vetëm që mund të ëmbëlsoni veten dhe këdo në familje me këtë ëmbëlsirë të mrekullueshme por sigurisht mund ta përdorni edhe si një dhuratë të këndshme për miqtë apo të afërmit tuaj.
Përgatitja e Reçelit me Kajsi
Përbërësit
1 kg kajsi

800 gr sheqer

Lëngu i shtrydhur i një kokrre limoni
Përgatitja
Si fillim pastrojmë kajsitë nga bërthamat dhe i shpëlajmë me ujë të rrjedhshëm.

Më pas, i presim në dy apo tre pjesë dhe i vendosim në një kullesë në mënyrë që t’u largohet uji.

Shtrojmë një shtresë me kajsi në tenxhere, një shtresë me sheqer, e kështu me radhë derisa masat e sheqerit dhe kajsive të mbarojnë.

I lëmë të pushojnë përreth 6 orë në mënyrë që kajsitë të lëshojnë lëngun e tyre.

Më pas, AgroWeb.org ju udhëzon të vendosni tenxheren në zjarr të ngadaltë. Gjatë përgatitjes së reçelit së kajsive nuk duhet të hidhni ujë pasi kajsitë kanë lëngun e tyre.

Gjatë zierjes duhet të bëni kujdes që të largoni shkumën që do të krijohet në sipërfaqen e tenxheres.

Do ta zieni deri në 30 minuta apo edhe pak më shumë derisa lëngu i reçelit të trashet.

Pak para se ta heqim tenxheren nga zjarri shtojmë lëngun e limonit, e trazojmë me kujdes për pak sekonda dhe e largojmë nga zjarri.

E lëmë të ftohet dhe e vendosim në kavanoza të sterilizuar dhe i vendosim në frigorifer./AgroWeb.org

Shqiptarët janë dashamirës të flaktë të gatimeve me mëlçi viçi të kombinuara në receta të ndryshme me shije fantastike.

Por krahas shijes së tyre të mrekullueshme, mëlçitë e viçit kanë një profil shumë të pasur vlerash ushqimore, të cilat do t’i mësoni në artikullin më poshtë.

Ato përmbajnë vitamina, minerale dhe ushqyes të tjerë të dobishëm duke i ofruar organizmit shëndet të mirë.
Përfitimet në Organizëm nga Konsumimi i Mëlçive
Proteina
Mëlçitë e viçit janë burim i pasur proteine e cila kontribuon për shëndetin e kockave, transportimin e oksigjenit në inde e qeliza dhe paraqitjen e lëkurës.
Hekuri Dhe Zinku
Mishi i mëlçisë së viçit ofron minerale të domosdoshme siç janë hekuri dhe zinku.

Siaps të dhënave të cilave i referohet AgroWeb.org një sasi prej 85 gramësh e mishit të mëlçisë sue viçit ofron 4.2 miligramë hekur dhe 3.4 miligramë zink.

Krahas mëlçisë së viçit edhe mishi i veshkës së viçit ofron 4 miligramë hekur dhe 1.6 miligramë zink.

Meshkujt kanë nevojë për 8 miligramë hekur dhe 11 miligramë zink në ditë.

Femrat kanë nevojë për 18 miligramë hekur dhe 8 miligramë zink.

Zinku është i nevojshëm për tiroidet.
Bakri Dhe Selenium
Mishi i mëlçisë së viçit i ofron organizmit me më shumë bakër dhe selenium.

Të dy këto minerale shërbejnë si antioksidantë dhe mbrojnë qelizat nga dëmi oksidues dhe radikalet e lira.

Sipas të dhënave të AgroWeb.org, mishi i mëlçisë së viçit plotëson 62% të dozës ditore të rekomanduar të seleniumit dhe 40 përqind të dozës së sugjeruar të bakrit.
Vitamina B12 Dhe Folati
Mishi i mëlçisë sue viçit është i pasur me vitaminë B6 dhe B12, të cilat e ushqejnë sistemin nervor.

Një racion me mish të mëlçisë përmban 62% të dozës ditore të folatit ndërsa mishi i veshkave përmban 28% folat.
Gatimi I Mishit Të Veshkave Dhe Mëlçisë
Ky mish mund të kaurdiset me vaj ulliri, qepë, uthull, sherebelë dhe rozmarinë të freskët.

Por ato janë fantastike edhe në përgatitjen e fuergesave të ndryshme, gjellueve dhe supave të shijshme gjithashtu./AgroWeb.org

Petaniku është traditë kryesisht e jugut të Shqipërisë, konkretisht zonës së Korçës, por sot ai gatuhet gjerësisht edhe nga amvisat në të gjitha zonat e vendit.

Petaniku kërkon pak mund dhe durim në përgatitje, shumë pak përbërës por shija që të ofron është marramendëse.

Ai mund të shoqërohet mjaft mirë me sallata turshie të ndryshme, sallata të stinës të lehta, salcë kosi apo djathë etj.

AgroWeb.org u sugjeron më poshtë recetën e përgatitjes së petanikut me pulë krejt lehtë në shtëpi.

Përgatitja e Petanikut me Pulë

Për brumin

500gr miell

250 ml ujë i vakur

vaj ulliri

kripë

Për mbushjen e pulës

1 pulë e vogël

½ l qumësht

4 kokrra vezë

Kripë

Dy lugë vaj ulliri ose 50 gr gjalpë të freskët

Piper

Përgatitja e Brumit

Në një tepsi hedhim miellin. Hapim një gropë në mes dhe një lugë kripë ndërsa nisim të shtojmë ujin e vakur duke e punuar brumin me dorë.

E punojmë me duar derisa të krijohet një masë kompakte në formën e brumit për byrek.

Brumin e ndajmë në 15 kuleçë të vegjël dhe secilin prej kuleçëve e hapim në petë të mëdha.

Secilën prej petëve e shtrojmë në një tepsi dhe e fusim për pjekje në furrë por pa i lënë të thahen.

Duhet të kujdesemi që petët të mbeten të buta dhe të palosen lehtë. Kështu veprojmë me të gjitha petët.

Përgatitja e Mbushjes me Pulë

Si fillim pulën e pastrojmë me ujë të rrjedhshëm dhe e vendosim në një tenxhere me ujë dhe kripë që të zjejë.

Më pas, lëngun e pulës e heqim mënjanë dhe mishin e zjerë e ndajmë në copa të vogla dhe i përzjejmë më qumështin dhe vezët derisa masa të bëhet e njëtrajtshme.

E rregullojmë me kripë dhe piper.
Përgatitja e Petanikut
Përmes një furçe kuzhine lyejmë tepsinë me vaj ulliri.

Shtrojmë petën e parë dhe e spërkasim me disa pika vaj ulliri.

Më poshtë, shtrojmë petën e dytë e spërkasim gjithashtu me pak vaj ulliri.

Vijojmë edhe me të tretën e më pas hedhim pak nga mbushja me pulë duke e shtrirë në të gjithë sipërfaqen e petës.

Vijojmë sërish me shtrimin e dy petëve duke i spërkatur me pak vaj ulliri e më pas hedhim pak nga mbushja me pulë.

Petët e pjekura kur i shtrojmë i spërkasim edhe pak nga lëngu i pulës.

Vijojmë me rradhë deri në fund , ku petanikun e mbulojmë me dy petat e fundit dhe përkasim me vaj ulliri si dhe me lëngun e pulës.

E fusim në furrë të ngrohur më parë në temperaturë 180 gradë dhe e lëmë të piqet derisa të marrë ngjyrë të kuqërremtë të hapur nga të dyja anët./AgroWeb.org

Xhenxhefili është një nga ushqimet më të mira për shëndetin e njeriut.

Atë e gjejmë të freskët ose të tharë përgjatë gjithë vitit.

Shija e tij është pikante, e veçantë dhe e pangatërrueshme.

Nëse krahasoni shijen e xhenxhefilit të freskët me të thatin do të zbuloni se nxehtësia që përçon ky i fundit është shumë më e fortë.

Prandaj, nëse e përdorni në gatime ose kura të ndryshme natyrale duhet të tregoni kujdes në lidhje me sasinë e përdorur.

Më poshtë do të mësoni nga AgroWeb.org një recetë fantastike të përgatitjes së xhenxhefilit si ëmbëlsirë, një recetë krejt unike që padyshim do të tërheqë menjëherë nepsin  dhe oreksin tuaj.

Për më tepër, në këtë mënyrë do të mësoni se si ta përfshini xhenxhefilin në kutinë tuaj të ndihmës së shpejtë për t’ju ardhur në ndihmë sa herë të keni nevojë.
Si Të Bëni Ëmbëlsira Krokante Prej Xhenxhefili
Përbërësit
450 gr xhenxhefil të freskët

450 gr me sheqer

Ujë
Përgatitja
Lajeni dhe qërojeni xhenxhefilin dhe më pas prijini në feta të holla.

Vendosini fetat e holla në një tenxhere dhe mbusheni me ujë.

Pasi të ketë valuar, lëreni xhenxhefilin të ziejë për 30 deri në 40 minuta.

Pas zierjes, fetat e xhenxhefilit do jenë bërë në një nuancë të tejdukshme.

Kullojeni lëngun dhe mbani mënjanë një çerek gote.

Pjesën tjetër mund ta pini duke e tretur me shumë ujë sepse shija është shumë e fortë.

Sa i përket sheqerit, sasia e tij duhet matur në varësi të fetave të xhenxhefilit.

Nëse ato peshojnë 220 gramë, atëherë duhet të përdorni të njëjtën sasi sheqeri.

Më pas futini sërish fetat e xhenxhefilit në tenxhere së bashku me sheqerin dhe shtoni çerek gote nga lëngu i zhardhokut të cilin e ndatë mënjanë më herët.

Gjatë zierjes përfundimtare, sheqeri do të shkrihet, lëngu do të avullojë dhe në fund do të ngelet shërbeti i trashë dhe fetat e xhenxhefilit.

Uleni temperaturën dhe vazhdoni t’i përzieni fetat e karamelizuara për 20 minuta.

Ndërkohë mbi banak vendosni një letër kuzhine pjekjeje.

Pas 20 minutash, fetat e xhenxhefilit do të kristalizohen dhe pamja e fetave të karamelizuara do të jetë e thatë.

Vendosini fetat e xhenxhefilit në letrën e kuzhinës për pjekje dhe lërini të ftohen.

Pasi të jenë ftohur, karamelet prej xhenxhefili mbajini në një enë të mbyllur dhe në një vend të freskët ku mund të zgjasin për disa javë.
Vlerat E Xhenxhefilit Për Shëndetin
Përdorimet e xhenxhefilit në gatim dhe për shëndet janë të larmishme.

Në formën e çajit, xhenxhefili rekomandohet pas çdo vakti për të përmirësuar tretjen.

Xhenxhefili është i fuqishëm kundër mikrobeve, njësoj si hudhra.

Ai është përdorur në gatim sepse rrit jetëgjatësinë e ushqimit dhe e mban atë sigurtë.

Xhenxhefili gjithashtu rekomandohet nëse keni të vjella ose të përziera në mëngjes.

Ai është efikas kundër dhimbjeve të reumatizmës, artritit, temperaturës, bllokimeve të rrugëve të frymëmarrjes, acarimit të fytit dhe kollës./AgroWeb.org