Dukati

Kur kryeministri Edi Rama erdhi në pushtet, në vitin 2013, me premtimin se do të bënte gjithçka për “njerëzit e zakonshëm” të ketij vendi, një ndër postet më të rëndësishme, atë të drejtorit të Përgjithshëm të Tatimeve, ia besoi në atë kohë një emri jo shumë të njohur për publikun.

Brisida Shehaj fitoi garën mes mijëra ‘njerëzve të zakonshëm’ të këtij vendi, të diplomuar në vendin tonë për Ekonomi, apo edhe jashtë Shqipërisë.

Ajo e mbajti këtë post për disa vite, për t’u emëruar më pas sërish drejtoreshë, në një prej televizioneve më të mëdha në vend, post të cilin e mban ende, pavarësisht nëse kishte ndonjë përvojë në media.

Por një vit para zgjedhjeve parlamentare, ish-drejtoresha që fitoi famë nga imitimi që iu bë në “Portokalli” përmes shprehjes “ku është problemi këtu”, duket se ka vendosur t’i rikthehet politikës.

Ajo është shfaqur krah kryetares së LSI-së, Monika Kryemadhi, në Jalë, me të cilën ka ngritur raporte edhe miqësore.

Ish-drejtoresha e Tatimeve, Brisida Shehaj, për darkë bashkë me Kryemadhin pas takimit me të rinjtë e LRI, thotë se kryetarja e LSI, kishte përgatitur hasude.

“Për sonte po bëjnë hasude, meqënëse na mungonte kafja turke“, – shkroi Shehaj, dhe në foto shfaqet Krymadhi me përparëse.

Rreth tyre ka edhe shumë të rinj, të cilët me kuriozitet shikojnë recetën e kryetares së LSI-së.

Hasudeja është një ëmbëlsirë tradicionale shqiptare, e thjeshtë dhe e lirë, pa shumë shpenzime. Ndërkaq, duket se Shehaj ka bërë një lëvizje politike, pas ftohjes me PS-në.

Ndërkaq, partitë politike vazhdojnë akuzat e ndërsjella mes tyre, në garë të vazhdueshme me njëra-tjetrën prej 30 vitesh, se cila prej tyre është më pranë qytetarit të thjeshtë dhe cila është në gjendje të shpëtojë Shqipërinë nga kolapsi ekonomik, me qëllim që të ndalet një herë e mirë eksodi i të rinjve shqiptarë drejt Europës.

/NOA.al

Në vitin 2050, numri i konsumatorëve që janë mbi 65 vjeç do te jetë sa gjysma (49%) e numrit të punonjësve të të gjitha moshave, në Shqipëri. Treguesi, i cili njihet si norma e varësisë ekonomike të të moshuarve është publikuar nga Organizata e Kombeve të Bashkuara në një studim për plakjen e popullsisë globale. Ky tregues, në vitin 2019 në vend ishte vetëm 28%.

Rritja e varësisë ekonomike të të moshuarve është e lidhur me plakjen e popullsisë dhe uljen e normës së fertilitetit (lindshmërisë). OKB thotë se në vitin 2019 në vend kishte 409 mijë persona të moshës mbi 65 vjeç, ose 14% e totalit të popullsisë. Ndërsa në 2050-n, numri i të moshuarve mbi 65 vjeç do të jetë 617 mijë, ose 25% e totalit.

Ndërsa norma e varësisë së të moshuarve, e cila mat numrin e personave mbi 65 vjeç për 100 persona që janë në moshë pune (20-64 vjeç), do të jetë 43.8.

Aktualisht në Shqipëri ka 23.2 të moshuar 65 vjeç e sipër, për çdo 100 persona në moshë pune (20-64 vjeç). Pra deri në 2050-n, ky tregues pothuajse do të dyfishohet, duke shtuar presionet për shërbime tek të moshuarit, por duke ndikuar negativisht dhe në skemën e pensioneve, pasi do të ketë më pak kontribuues për më shumë pensionistë. Një tjetër efekt lidhet me produktivitetin e punës, pasi do të jetë gjithnjë e më e vështirë për të gjetur në rinj në tregun e punës.

OKB parashikon që gjithnjë e më shumë femra të moshuara do të mbeten vetëm. Në 2019-n kishte 92.3 meshkuj për 100 femra të moshës mbi 65%. Në 2050-n, ky tregues pritet të zbresë në 88.3.

OKB thotë se studimet e fundit tregojnë se plakja e popullsisë do të rrisë presionin financiar për sistemet e mbështetjes së moshës së vjetër. Në vendet ku transfertat publike janë të larta, përfshirë shumë shtete në Evropë dhe Amerikën Latine, plakja e popullsisë do të rrisë presionin fiskal në sistemet e transftave publike, veçanërisht nëse modelet aktuale të taksimit dhe përfitimeve mbeten të pandryshuara.

Në Shqipëri, psh, në vitin 2019, rreth 35 % të shpenzimeve totale të buxhetit shkojnë për mbulimin e skemës deificitare të pensioneve, sipas shifrave zyrtare nga Ministria e Financave (shënim i Monitor).

Raporti thotë se plakja e popullsisë është një fenomen global. Pothuajse çdo vend në botë po përjeton rritje si në madhësinë ashtu edhe në përqindjen e personave të moshuar në popullatë. Në vitin 2019, kishte 703 milion persona të moshës 65 vjeç e mbi popullsinë globale. Ky numër parashikohet të dyfishohet në 1.5 miliardë në vitin 2050.

Në nivel global, pjesa e popullsisë së moshës 65 vjeç ose më shumë u rrit nga 6 për qind në 1990 në 9 për qind në 2019. Ky proporcion parashikohet të rritet më tej në 16 për qind në 2050, kur pritet që një në gjashtë njerëz në të gjithë botën të jetë i moshës 65 vjeç ose më shumë.

Në përgjithësi, numri i personave të moshës 80 vjeç ose më i vjetër gati është trefishuar midis viteve 1990 dhe 2019, duke u rritur nga 54 milion në 143 milion; parashikohet të trefishohet përsëri midis 2019 dhe 2050 për të arritur në 426 milion.

Midis 1990 dhe 2019, numri i personave të moshës 80 vjeç e më shumë u dyfishua në të gjitha rajonet, përveç Evropës dhe Amerikës Veriore dhe u trefishua në katër nga tetë rajone. Midis 2019 dhe 2050, numri i personave të moshës 80 vjeç ose më shumë parashikohet të shënojë rritjen më të madhe të përqindjes në Azinë Lindore dhe Jug-Lindore dhe në Afrikën Veriore dhe Azinë Perëndimore.

Ritmi i plakjes së popullsisë ka qenë më i shpejtë në Azinë Lindore dhe Jug-Lindore dhe në Amerikën Latine dhe Karaibe. Përqindja e popullsisë së moshës 65 vjeç ose më shumë është pothuajse dyfishuar në Azinë Lindore dhe Jug-Lindore, duke u rritur nga 6 për qind në 1990 në 11 për qind në 2019, dhe në Amerikën Latine dhe Karaibe, duke u rritur nga 5 për qind në 1990 në 9 për qind në 2019. Midis 2019 dhe 2050, pjesa e personave të moshuar është parashikuar të paktën të dyfishohet në katër rajone: Afrikën Veriore dhe Azinë Perëndimore, Azinë Qendrore dhe Jugore, Amerikën Latine dhe Karaibet, Azia Jug-Lindore. /Monitor

E marta sjell reshjet e shiut dhe uljen e temperaturave. Por kjo situatë nuk do të zgjasë shumë, pasi të mërkurën moti i kthjellët dhe dielli do rikthehet sërish. Për sa i përket shtatorit, meteorologjia, Adiola Bani thotë për Report Tv se vlerat termike 10 ditshin e parë të këtij muaji, do të jenë 7-8 gradë më të larta se normalja

“Dita e sotme do vijoje të jetë me temperatura të larta si fundjava që lamë pas. Temperaturat do ngjiten ën 38-39 gradë celsius. Zonat malore gjatë pasdites do të ketë rrebeshe lokale. Dita e martë do kemi ardhjen e një sistemi vranësirash.

Do na sjellin reshje të konsiderueshme. Situata do vijoje deri pasdite. Do ketë dhe rënie të temperaturave. Duke filluar nga dita e mërkurë e në vijmë do kemi përmirësim. Ky gusht do të mbyllet me 36 deri ën 37 gradë celsius. Gushti i sivjetshëm krahasuar me vjet ka qenë më i freskët. Vjet kemi pasur disa qarkullime të masave ajrore nga veriu i Afrikës.

Temperaturat vjet kanë shënuar 42 deri 43 gradë celsius. Ndërsa sivjet nuk kemi pasur temperatura më të larta se 39 gradë celsius. Për sa i përket reshjeve gjatë gushtit të 2019 nuk kemi pasur reshje fare.

Këtë vit ka pas prezencë të shpeshtë të reshjeve. Për 10 ditshin e parë të shtatorit kemi kryesisht mot të kthjellët. Presim vetëm në zonat malore që të kemi reshje të pakta të izoluara. Presim temperatura me temperatura 35 deri në 36 gradë celsius. Temperaturat normale janë 28-29 gradë. Domethënë 7-8 gradë më shumë se sa normalja”, tha meteorologjia, Adiola Bami.